“Vetëm në komunizëm stopoi ndikimi i ambasadorëve, Shqipëria rritet edhe kur u thotë JO amerikanëve”

Në një intervistë dhënë të hënën e 21 marsit, me gazetaren Mira Kazhani, ambasadori italian në Tiranë komenton edhe “fiksimin” e shoqërisë shqiptare me ambasadorin si figurë autoritare, e fuqishme në zgjidhjen e problemeve.

Ai flet gjithashtu mbi përvojën e tij në Uashington dhe shton se një vend si Shqipëria rritet edhe duke u thënë ndonjëherë JO amerikanëve.

Jemi disi të fiksuar dhe besojmë se ambasadorët kanë atë fuqinë e mbinatyrshme. Nga mendoni se vjen kjo ndjesi, kjo lloj psikologjie e njerëzve tanë, e jona?

Ambasadori Fabrizio Bucci: Ky vizioni për ndërkombëtarët sigurisht ka një arsye historike. Shqipëria lindi në 1912-ën. Ama konfirmimi i Shqipërisë si shtet u bë në tavolinë, në Konferencën e Londrës. Konferenca e famshme e ambasadorëve në 1913-ën vuri bazat e Shqipërisë moderne. Pastaj erdhi Lufta e Parë Botërore, Shqipëria u pushtua nga shtatë ushtri dhe pas luftës e në vazhdim ambasadorët janë parë si kontributorët e një Shqipërie të pavarur. Kjo gjë ka mbetur ndër vite. Ka pasur një stopim vetëm gjatë periudhës komuniste.

Pastaj në vitet ’90, kur Shqipëria u bë demokratike dhe u hap, roli i ndërkombëtarëve, i ambasadorëve, e mbi të gjitha i ambasadorit italian ka qenë një rol i rëndësishëm në rrugën e Shqipërisë drejt demokracisë, drejt konsolidimit demokratik. Kështu që në mendjet e njerëzve ka mbetur ende ai mendimi se ambasadorët janë ata që vigjilojnë Shqipërinë, ka nga ata që mendojnë se në prapaskenë qëndrojnë ambasadorët dhe janë ata që manovrojnë jetën politike. Por jo. Jeta politike nuk është më e tillë. Kjo është shenjë e mire, sepse tregon që institucionet demokratike, institucionet politike po konsolidohen.

Ne ndërkombëtarët, dhe këtu flas sidomos për neve, për Italinë, kemi një interes më të madh se të tjerët, kemi një rol që të tjerët nuk e kanë. Kemi edhe një përgjegjësi më të madhe, që të tjerët nuk e kanë. Prandaj jemi shumë të interesuar. Unë ndjek çdo çështje që lidhet me Shqipërinë. Po jo çdo gjë që një ambassador bën, vihet re ose duhet të vihet re.

Mira Kazhani: Po, por nuk është e lehtë të bësh punën e ambasadorit amerikan këtu në Shqipëri. E di që ka një konflikt interesi, por do doja të kisha një mendim nga ju mbi këtë.

Ambasadori Fabrizio Bucci: Nuk kemi ndonjë konflikt interesi e as konkurs me Amerikën, madje ambasadorja amerikane Yuri është një mike e dashur e imja dhe gjej rastin ta përshëndes përmes kësaj interviste.

Kemi në fakt të njëjtat interesa. Jemi të interesuar të konsolidojmë demokracinë në këtë vend. Jemi të interesuar të sigurohemi që reforma në drejtësi të funksionojë. Jemi bashkarisht të interesuar të luftojmë krimin e organizuar, narkotrafikun.

Pra kemi të njëjtat interesa. Sigurisht, fakti që Italia është 60 kilometra larg nga këtu e bën shumë special raportin mes Shqipërisë dhe Italisë. Kemi interesa direkte, historike, gjeografike, kulturore që e forcojnë raportin tonë. Nuk mendoj që është kompeticion…

Mira Kazhani: Jo, jo, por vetëm doja të kuptoja rolin amerikan këtu. Sepse ekziston një grup njerëzish – që nuk janë pak – të cilët sulmojnë dhe thonë se amerikanët i ndezin zjarret dhe na bie ne barra për t’i fikur pastaj.

Ambasadori Fabrizio Bucci: Është një pyetje e djallëzuar (qesh). Le të themi që shpeshherë kemi ide të ndryshme të mënyrës se si mund të ndërhyhet, me mjetet me të cilat mund të ndërhyhet. Kemi kultura të ndryshme, mjete të ndryshme, por kemi të gjithë të njëjtin qëllim.

Sërish sepse ne dhe shqiptarët jemi kaq afër edhe kulturalisht, jo vetëm gjeografikisht, zakonisht thuhet “italianët dhe grekët, e njëjta fytyrë e njëjta racë”. Duke qëndruar në Shqipëri, ky proverb vlen më shumë për ne, për italianët dhe shqiptarët, sesa për grekët.

Ajo që themi kur pijmë ndonjë kafe me miqtë amerikanë, me Yuri-n, është vënia në dukje e afërsisë kulturore, e mentalitetit të njerëzve që ngjason mes italianëve dhe shqiptarëve.

Mira Kazhani: Çfarë është diçka që amerikanët nuk e kuptojnë tek ne mesdhetarët?

Ambasadori Fabrizio Bucci: Unë kam punuar për 6 vite në Washington si këshilltar politik, e njoh mirë politikën amerikane. E kaloja të gjithë ditën në Kongres duke u njohur me deputetët, senatorët, lobistët, është një botë magjepsëse ajo e Kongresit…

Mira Kazhani: “House of Cards”?

Ambasadori Fabrizio Bucci: “House of Cards” i vërtetë. E kaloja ditën time duke lobuar për Italinë, duke mbrojtur interesat e kompanive italiane. Do thosha diçka që është shumë e rëndësishme për sistemin amerikan. Ndryshe nga ç`mendohet se sistemi amerikan është i bazuar tek presidenti, në fakt presidenti pa Kongresin nuk mund të bëjë shumë.

Për t`u kthyer tek pyetja jote, amerikanët kanë një vizion shumë të ftohtë për botën, për jetën, një vizion me pak nuanca: i drejtë, i gabuar, i bardhë, me ngjyrë, djathtas, majtas. Në fakt bota është më e ndërlikuar, me mijëra nuanca. Gjithmonë është e vështirë të gjesh se cila pjesë ka 100% të drejtë e cila pjesa 0% të drejtë.

Kështu që për ne italianët, për ne mesdhetarët, për ne ballkanasit, kjo është diçka natyrale. Gjërat janë gjithmonë paksa më të ndërlikuara, me më shumë nuanca nga sa duken.

Ndërkohë me miqtë tanë amerikanë flasim shpesh për këtë çështje: që ka më shumë mënyra, më shumë perspektiva për ta parë diçka. Se jo gjithmonë e drejta është plotësisht në njërën anë dhe e gabuara në anën tjetër. Gjërat janë paksa më të komplikuara. Jeta është e ndërlikuar, është e lodhshme, por kjo është përpjekje që duhet bërë.

Mira Kazhani: Ne shqiptarët nuk u kemi thënë kurrë “Jo” amerikanëve. Kemi bërë mirë?

Ambasadori Fabrizio Bucci: Unë mendoj që kur një vend ka të drejtë në diçka, duhet të thotë “Jo”. Qoftë edhe nëse bëhet fjalë për një vend të madh, të mesëm apo të vogël. Kështu që nëse Shqipëria mendon se ka të drejtë, duhet të thotë “Jo”. Rritesh edhe duke thënë “Jo”.

Intervista mund të lexohet duke klikuar KËTU