Nga një trashëgimtare “morracaku”

Nga Edona Llukaçaj

Si shumë të tjerë jam impresionuar edhe unë shpesh nga veshja e kryeministrit shqiptar; në përditshmëri dhe nga ajo që ai ka zgjedhur në mbledhje e takime ndërkombëtare.

Por kurdoherë e kam kundërshtuar me forcë argumentin se veshjet e tij kanë qenë të papranueshme për shfaqjet publike të një udhëheqësi, duke theksuar se Shqipëria e vogël dhe me shumë probleme ka nevojë për të tërhequr vëmendje me të gjitha mënyrat e mundshme, sidomos në arenën ndërkombëtare.

E në mungesë të zhvillimeve më konkrete, nëse kjo arrihet me atlete të bardha e me kollaro shumëngjyrëshe, ku spikasin imazhe me mesazhet e rastit, nuk ka vend për retorikë baltosëse. Për më teper, nëse merret parasysh se bëhet fjalë për një lider që është profesionist i spikatur i artit pamor e mjaft i veçantë në stilin e vet, nuk ka se si kjo nuancë karakteriale të mos shfaqet edhe në pamjen e tij.

Dhënia e mesazheve përmes imazhit, si shembull, ishte krejt e qartë edhe në veshjen e “shkujdesur” gjatë menaxhimit të krizës së tërmetit.

Ky imazh, që u parapëlqye për çdo vizitë a takim në zonat e prekura nga fatkeqësia natyrore dhe u përvetesua shpejt edhe nga anëtarët e tjerë te qeverisë, shprehte qartë se po punohej fort dhe se preokupimi i tejskajshëm për të zgjidhur hallin e të dëmtuarve nga katastrofa nuk linte kohë për të kuruar pamjen.

Por krejtësisht në kundërshtim me ‘spektaklin’ vizual që jemi mësuar të na dhurojë kryeministri, si në samitin e NATO-s në Londër ashtu edhe në konferencën e donatorëve në Stamboll veshja e tij ishte zyrtare dhe tërësisht brenda kornizave. Çuditërisht edhe kollarot ishin njëngjyrëshe.

Përballë liderëve të botës perëndimorë në Londër, imazhi i ‘çapkënit’ buzëqeshje-ndjellës i takimeve të mëparshme ishte zëvëndësuar me atë të burrit serioz të shtetit.

Mosmarrëveshjet e superfuqive mbi vetë aleancën në prag të samitit jubilar, ripërsëritja e kërkesës amerikane për 2% të buxhetit të secilit vend anëtar si kontribut për mbrojtjen, çfarë u përmend si përparësi edhe nga ambasadoria e emëruar e SHBA në Shqipëri gjatë fjalës së saj para kongresit, apo situata në vend nuk jepnin shans për tjetër qëndrim.

Po ashtu në Stamboll, ku u prit nga miku i vjetër e bujar në pallatin dedikuar madhështisë perandorake, kryeministri shqiptar padyshim edhe nën trysninë e gjendjes së mijërave pas tërmetit shkatërrimtar u shfaq në përputhje të plotë me kodin zyrtar të veshjes.

Në fakt, këto ditë të karakterizuara nga planifikimi i rindërtimit, një term i denjë për të zëvendësuar kryefjalën e sa viteve “rilindjen”, rasti i vetëm kur kryeministri sfidoi kodin e veshjes ishte më 29 nëntor.

Teksa festimet për 75-vjetorin e Çlirimit u zbehën nga fatkeqësia që goditi vendin, ato pak aktivitete që u mbajtën, pjesë e protokollit zyrtar siç ishin, nuk duhej të ishin pre e shprehjes së shpirtit artistik.

Në një kohë kur edhe ideali i një rinie për të çliruar atdheun është vënë në pikëpyetje, si mbesë “morracaku” nuk mund të mos e vija re veshjen e kryeministrit në ceremoninë përkujtimore. Me siguri e inspiruar nga kilti skocez, veshja plot shije e kryetarit të qeverisë atë ditë nuk e kuptova dot cilin mesazh përcillte.

As ata që u përfolën pamëshirshëm dhe u bënë përgjegjës për krimet e një tjetër epoke kur qetësuam ndërgjegjen duke bërë se i nderuam me fotot e tyre për pak ditë në bulevard e as i ndjeri gjyshi im, shoku i tyre i luftës, nuk kanë pasur ndonjëherë peshën historike që disa liderë bashkëkohorë të lindjes a të perëndimit mund të kenë, sigurisht.

Ata nuk patën dhe nuk pretenduan as privilegjet e pushtetit, si pritjet vëllazërore në Dolmabahçe a gjetkë. Por meqë i detyrohemi ekzistencën, as përçudnimin historik të kauzës së tyre e klasifikimin si “rrugeçër” që u shpallën aksidentalisht heronjtë e një lufte të paluftuar nuk e meritojnë, nuk e meritojmë.

“Të palarët”, si gjyshi im, kanë pasur veçse idealin e një Shqipërie të çliruar, për të cilin janë përpjekur dhe një pjesë janë vrarë.

“Morracakët” që, përveç emrit të mirë, pasardhësve bashkë me kapelen republika të dalë boje dhe kutinë me dekorata i trashëguan edhe një tufë dokumenta që dëshmonin pronësinë e pagëzuar, kanë lënë amanet veç varrin e dëshmorit.

Prandaj meritojnë pak respekt, respekt të mirëfilltë, qoftë edhe nëpërmjet veshjes me të cilën i kujtojmë pak më shumë se në heshtje, një herë në vit.

*****

Botuar në Dita. Ndalohet ribotimi i plotë ose i pjesshëm pa lejen me shkrim të redaksisë