Finalja e madhe e “re-debate 5.0 – rigjallërimi i kulturës së debatit”

NGA Dr. Aida Zhupa

Organizata Liburnetik zhvilloi për të tretën herë rradhas Kampionatin Kombëtar të Debatit në kuadër të projektit “Redebate 5.0” ose “Rigjallërimi i Kulturës së Debatit “. Ky realizim u bë i mundur falë mbështetjes së fondacionit “Shoqëria e Hapur për Shqipërinë”, mbështetjen institucionale të MASR dhe në partneritet me Kongresin Rinor Kombëtar. Qëllimi kryesor i këtij formati është promovimi i kulturës së debatit në Shqipëri, tek të rinjtë e shkollave të mesme, duke zhvilluar tek ata frymën konstruktive dhe të menduarit kritik, etikën në komunikim, bashkëpunimin në grup dhe tolerancën, si vlera të qytetarisë aktive. Kultivimi i etikës në komunikim është mjaft i rëndësishëm në ditët tona, ku modelet që ofrohen nga media dhe politikanët shqiptarë, kanë ndikuar negativisht në të gjithë opinionin shoqëror dhe veçanërisht tek të rinjtë. Hapësira e debatit në formatet televizive është e zënë tërësisht nga politika dhe “ekspertët” e saj, që me shembullin e tyre keqedukojnë të rinjtë dhe nxitin tek ata agresivitetin dhe imoralitetin politik. Kjo çon në dekurajimin e individit të lirë dhe kritik dhe asgjësimin e dëshirës së tij për t’u përfshirë në çështje me interes për shoqërinë.

Programi Re-debate 5.0, pikërisht, synon të ndihmojë të rinjtë të zhvillojnë aftësitë komunikuese, duke inkurajuar tolerancën dhe respektin mbi idetë e ndryshme, për të thyer tabutë dhe paragjykimet që iu vijnë nga edukimi dhe shoqëria. Nga ana tjetër, projekti synoi rritjen e interesit tek të rinjtë mbi ngjarjet me vlerë aktuale, si integrimi Shqipërisë në BE, zhvillimi i turizmit dhe ndikimi i tij mbi turizmin, etj., duke kërkuar gjetjen e argumenteve pro dhe kundër këtyre temave.

Kjo ndihmon të kapërcehet hendeku i madh që është krijuar mes potencialit intelektual të të rinjve dhe aftësisë shprehëse të tyre, për të debatuar duke përdorur të menduarit kritik. Po ashtu, ky projekt edukon elitat e ardhshme aktive të shoqërisë.

Formati i Re-Debate 5.0 i organizuar nga Liburnetik, është realisht një nga aktivitetet më të bukura dhe më të vlefshme të zhvilluar vitet e fundit në Shqipëri, ku përfshihen të rinj nga e gjithë Shqipëria në një kompeticion shumë interesant dhe transparent.

Është vërtetë një punë për t’u lavdëruar, që la një shije të mirë tek të gjithë, por veçanërisht tek nxënësit, të cilët fituan aftësi të reja nga ky konkurrim. Organizatorët dhe moderatorët, Ergys Grezka (Drejtor i Projektit Re-Debate) dhe Aspasjana Kongo (tashmë në pozitën e zv/ministres së arsimit), e organizuan me shumë kujdes dhe profesionalizëm kwtw format. Po ashtu, vlerësimi nga juritë përkatëse ishte korrekt dhe transparent. Organizimi, duhet theksuar, nuk ishte i thjeshtë në kushtet e distancimit social, në të cilat vazhdojmë të jemi. Për këtë arsye, konkurrimi u zhvillua në platformën zoom. Megjithë dyshimet e fillimit dhe vështirësitë teknike, metoda rezultoi e suksesshme, madje pati disa anë pozitive, që i siguron si gjithmonë përdorimi i teknologjisë. Kështu debatet mes shkollave mund të ndiqeshin live nw rrjetet sociale tw Liburnetik. Kjo mundësoi përhapjen e informacionit dhe përfshirjen e një numri të madh nxënësish, mësuesish, prindërish dhe të interesuar të tjerë, që të ndiqnin live debatin. Nga ana tjetër, skuadrat kishin mundësi të ndiqnin ecurinë dhe progresin e njëra-tjetrës, për të mësuar më shumë rreth argumenteve të dhënë dhe për të njohur më mirë strategjinë e “kundërshtarëve”. Gjithsecili kishte mundësi t’i rikthehej sa herë të dëshironte videove, për t’i riparë dhe për të nxjerrë konkluzione. Po ashtu, ky format i ndihmoi të rinjtë të zgjeronin njohjet e tyre me moshatarë të rretheve dhe shkollave të ndryshme, duke ndarë mes tyre mendime, qëndrime dhe opinione të ndryshme.

Pas një rrugëtimi të gjatë, për më shumë se 1 muaj, ditën e shtunë, më 11.07.2020, u zhvillua faza finale e kampionatit kombëtar RE – Debate 5.0, ku përballë njëra – tjetrës qëndruan dy shkolla të mesme: gjimnazi jo-publik New York High School, Tiranë dhe gjimnazi publik Ibrahim Rugova, Kamëz. Trofeun e debatuesve më të mirë e mori shkolla Ibrahim Rugova dhe fitues të vendit të dytë në rang kombëtar ishin nxënësit e New Yorku High School. Duhet theksuar, se ishte hera e parë në tre vjet kampionat, që një shkollë jopublike arrinte në finalen e madhe dhe kjo pas debatimeve të afro 50 shkollave të mesme të Shqipërisë, nga 17 qytete të ndryshme të vendit. Kjo falë përkushtimit dhe përgatitjes së tyre në këtë kampionat. Të dyja shkollat u vlerësuan nga juria për cilësinë e debatit, etikën dhe qytetarinë që treguan në respektimin e njëri-tjetrit, duke arritur kështu qëllimin e këtij organizimi. Edhe pse, tematikat që iu takuan të diskutonin ishin sfiduese për moshën dhe përvojën e tyre, të dyja skuadrat ia arritën me sukses të organizonin debatin si në nivel skuadre, ashtu edhe në përballjen mes liderëve. Këta të fundit, treguan thellësi mendimi dhe argumentim bindës, duke ndjekur vijën e logjikës së kundërdebatuesit, duke iu shtuar pikë skuadrës së tyre. Përballja ishte plot emocion dhe i mbajti peshë të gjithë, duke ia vështirësuar punën jurisë në përcaktimin e fituesit.

Një ndihmë e madhe për nxënësit ishin mësuesit udhëheqës dhe drejtoritë e shkollave, që u përfshinë me përkushtim dhe përgjegjësi në këtë aktivitet dhe që duhen përshëndetur për mbështetjen e tyre.

Ju urojmë të gjithë nxënësve dhe shkollave pjesëmarrëse në këtë konkurrim, suksese të mëtejshme në rrugën e gjatë të sfidave, që jeta do t’iu ofrojë, rrugë të cilën ata e kanë nisur në mënyrën më shembullore të mundshme. Do jenë këta të rinj kaq të formuar dhe të përgjegjshëm, që nesër do të ndikojnë me veprat e tyre, në progresin e këtij vendi. Duke ndjerë një krenari të ligjshme, njëkohësisht na lind shpresa se e ardhmja e këtij vendi, në duart e këtyre të rinjve, do të jetë më e mirë!