Procesi i tenderimit të objekteve të zhvilluara nga Bashkia e Durrësit është kthyer në një farsë. Komisionet shpallin fitues ato firma për të cilat kanë marrë urdhër dhe që s’janë firmat me vlerë më të ulët ofertuese. Në të dy tenderët e fundit të organizuar nga kjo bashki, abuzimi ka qenë i hapur dhe evident.
Tenderi i parë:
Fitues, vendi i… 11-të (!)
Renditja në objektin e parë “Realizim i korsive të biçikletave, gjelbërimit, etj”, me fond limit rreth 170 milion lekë, kanë qenë pjesëmarrës 11 kompani, ku vlera më e ulët ofertuese ka qenë 109.218.450 dhe vlera më e lartë e ofertuar ka qenë 167.903.035 lek. Firma e shpallur fituese është firma e renditur në… vendin e 11 me vlerë 167.903.035, me një diferencë prej rreth 58 milion lekësh nga oferta e parë, e cila përbën humbje dhe kosto për buxhetin e shtetit.
Tenderi i dytë:
Fitues, vendi i… 5-të (!)
Renditja në objektin e dytë “Ndërtim i rrugës paralel me portin”, me fond limit rreth 272 milion Lek, kanë qenë pjesëmarrës 15 kompani, ku vlera më e ulët ofertuese ka qenë 144.339.590 lek dhe vlera më e lartë e ofertuar ka qenë 261.993.321 lek. Firma e shpallur fituese është firma e renditur në vendin e 5 me vlerë 199.989.920 lek, me një diference prej rreth 55 milion lekësh nga oferta e parë, e cila përbën humbje dhe kosto për buxhetin e shtetit. Të dy këto raste përbëjnë raste flagrante ku institucionet abuzojnë hapur dhe sjellin një dëm ekonomik buxhetit të shtetit në vlerën e konsiderueshme prej 113 milion lekësh.
Nisur nga lista e konkurrentëve, vërehet se të gjitha kompanitë pjesëmarrëse janë me eksperiencë dhe në sajë të kësaj eksperience të fituar, kapaciteteve të tyre ekonomiko-teknike dhe vlerës së ofertuar marrin pjesë në konkurrim për objektet e tenderuara me shpresën për të fituar dhe për të marrë përsipër realizimin e këtyre projekteve. Ndaj precedenti i kësaj forme vlerësimi i përdorur nga Bashkia Durrës është shumë i rrezikshëm pasi vret shpresat për konkurrencë të ndershme, e nëse kjo situatë do të ishte në të gjithë vendin, shumë kompani do të falimentonin dhe paratë e Institucioneve tenderues (Buxhetit të shtetit), të cilat rrjedhin nga taksat e biznesit dhe të taksapaguesve shqiptarë do të shpërdoroheshin.
Ankohu po deshe…
Paradoksi vazhdon dhe tek forma e ankimimit ku sipas procedurës së ligjit të prokurimit publik, ankimuesi duhet të paguajë si taksë ndaj Shtetit 0.5% të vlerës së objektit që kërkon të ankimojë.
Pra, ai, të cilin e kanë shmangur edhe kur ka pasur të drejtë, duhet të trokasë sërish në dyert e shtetit, kësaj radhe duke paguar zyrtarisht një gjobë, për të trokitur tek “kushërinjtë” e atyre që e dënuan njëherë padrejtësisht, me shpresën se e drejta kësaj radhe mund t’i vijë nga organi epror. Kjo shumë, e cila përbën një kosto shtesë, nuk rimbursohet edhe në rast se ke pasur të drejtë për ankimimin, pra nga vlera më e ulët që ka ofruar ankimuesi edhe nëse ka patur të drejtë, duke paguar këtë shumë parash, me shpresën se mund të blejë të drejtën e vet.
Nga burime të sigurta të DITA nga Komisioni i Vlerësimit të Ofertave, kompanitë e shpallura fituese dhe që do të nënshkruajnë kontratat me Institucionin, nuk janë kompanitë më të kualifikuara dhe të denja për t’u shpallur fituese. Nga burime të sigurta këto kompani kanë mungesa të theksuara në dokumentacionin e tyre të paraqitur në tender, si dhe kanë patur precedencë përjashtimi nga Prokurimet Publike për një periudhë 3-vjeçare.
Pra, duket qartë se Komisioni i Prokurimeve nuk pyet për të tilla mangësi, shkelje dhe abuzime të drejtpërdrejta me pasoja negative si në drejtim të cenimit të procesit të rregullt dhe ligjor ashtu edhe në pasoja dhe dëme ekonomike në buxhetin e shtetit si dhe duke abuzuar e nëpërkëmbur hapur kompanitë serioze me eksperiencë dhe taksapaguese të shtetit shqiptar.
*Në vijim: Detaje mbi firmat e favorizuara dhe lidhjet e tyre në Durrës. Disa raporte për tenderime skandaloze në disa nga Bashkitë e vendit