A ishte Thaçi në themeluesit e UÇK-së

Ditët e fundit, në shumë media të ndryshme, në Kosovë dhe në Shqipëri, është ngritur një valë thashethemnaje politike, mbështetur mbi fillesa dyshimesh dhe informacione të pjesshme, të cilat lidhen me një të kaluar jo shumë të largët: Ushtrinë Çlirimtare të Kosovës dhe pjesën drejtuese e themeluese të saj. Duke qenë një pik fushate politike për zgjedhjet parlamentare në Kosovë, e gjithë kjo, me siguri, që merr një rëndësi të posaçme, pasi shumë personalitete të sotme të politikës në Kosovë e kanë fillesën pikërisht nga kjo lëvizje çlirimtare.

Aktualisht, nga gjashtë partitë kryesore që janë pjesë e zgjedhjeve dhe synojnë të drejtojnë Kosovën në vitet e ardhshme, katër prej drejtuesve të tyre kanë qenë pjesë e rëndësishme e lëvizjes klandestine çlirimtare, Lëvizja Popullore e Kosovës, të cilën, për një periudhë kohore, ndoshta më të rëndësishmen, më është besuar drejtimi i saj. Hashim Thaçi, Ramush Haradinaj, Fatmir Limaj dhe Albin Kurti, të cilët drejtojnë katër formacione të rëndësishme politike, e kanë zanafillën e jetës së tyre politike pikërisht nga lëvizja çlirimtare dhe si pjesë drejtuese ose propaganduese e saj. Dy të tjerët, Isa Mustafa dhe Bexhet Pacolli nuk kanë pasur asnjë lidhje me këtë lëvizje, por ndërsa i pari, Isa Mustafa, ishte dikur figurë e rëndësishme e regjimit të Millosheviçit, si pjesë e kabinetit qeveritar dhe i afishuar ashpërsisht kundër lëvizjes çlirimtare; tjetri, Bexhet Pacolli, në këtë kohë ishte thjeshtë i zënë me punët e tij dhe as për të mirë e as për të keq, nuk u bë pjesë e ndryshimeve që po ndodhnin në Kosovë.

Narracioni politik, mbi gjithçka, në këtë fushatë politike, po ndalohet mbi figurën e shefit të deritashëm të qeverisë së Kosovës, Hashim Thaçi, i cili aspiron për një mandat të tretë, gjë që duket e vështirë, por jo e pamundur.

Në debatin mbi figurën e tij u përfshinë shumë figura të njohura mediale, të respektuara në llojin e tyre, por me lidhje të paqena ose të kundërta me lëvizjen çlirimtare, e po ashtu, u nxorrën nga defterët edhe dëshmi të shtetit zviceran, sipas të cilit, Thaçi nuk paska qenë pjesë e themelimit të UÇK-së.

Që shteti zviceran dhe strukturat e tij nuk kanë qenë në dijeni të këtij aktiviteti, kjo është një gjë që dihet, e për më tepër është tejet pozitive. Nëse një kryeprokurore si Karla del Ponte, që ishte në atë detyrë asaj kohe në Zvicër, do të kishte ditur se po përgatitet një lëvizje e armatosur në Kosovë dhe se disa nga drejtuesit e ardhshëm, ishin pikërisht në shtetin ku akuzonte ajo, me siguri dëmet do të ishin shumë të mëdha. Fakti që zonja Del Ponte, e vetmja në të gjithë kontinentin e vjetër, me anë të një dekreti ndaloi veprimtarinë e Fondit të luftës, “Vendlindja thërret” dhe thirri, burgosi dhe ndoqi disa nga aktivistët e këtij fondi, dëshmon se çfarë mund të bënte ajo nëse do të dinte më tepër se kaq. Në Zvicër, për shumë kohë, do të ishte qendra e Lëvizjes Çlirimtare, mbi bazën e një vendimi të posaçëm ishin kaluar aty të gjitha kompetencat e drejtimit dhe të organizimit, për shkak të pasojave të ndodhura gjatë arrestimeve të vitit 1993; në Zvicër ishin disa nga figurat më të njohura të përgatitjes së luftës, si Ali Ahmeti, anëtar i Shtabit të Përgjithshëm të UÇK-së, e më pas drejtues i ushtrisë Çlirimtare Kombëtare, Xhavit Haliti, anëtar i Shtabit të Përgjithshëm, Azem Sylja, po ashtu, Jashar Salihu, anëtar i Shtabit dhe drejtues i fondit “Vendlindja thërret”, njëkohësisht edhe nënkryetar i Organizatës, Fatmir Limaj, i cili më pas do të zgjidhej në Shtabin e Përgjithshëm, Bardhyl Mahmuti, anëtar i Drejtorisë Politike dhe nënkryetar i Organizatës; Fasli Veliu, Emrush Xhemajli, Adem Grabovci, Gafur Elshani, Bilall Sherifi, Ramadan Avdiu e dhjetëra figura të njohura, shumë nga të cilët kishin qenë edhe të burgosur politikë të regjimit serb.

Në Zvicër do të jenë edhe Hashim Thaçi dhe Kadri Veseli, që në lëvizjen çlirimtare janë njohur me emrin e përbashkët, “djemtë”. Thaçi, në fillimet e tij ka pasur edhe pseudonimin, “Studenti”, për disa kohë, në fundin e vitit 1993 dhe deri në mesin e vitit 1994, “Selimi”, ndërsa më pas, pas fillimit të luftimeve, është njohur si “Gjarpëri”. Ndërsa Kadri Veseli, që nga fillimet e përfshirjes së tij në lëvizjen çlirimtare, që në ditët gjimnaziste në Mitrovicë, e më pas, si student në Prishtinë, është njohur me emrin e dytë, “Luli”.

A ishte Hashim Thaçi njëri ndër themeluesit e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës?

Hashim Thaçin e kam njohur disi më vonë se pjesën tjetër të elitës drejtuese të lëvizjes çlirimtare. Më pas, për vetë pjesën që kishim në strukturën drejtuese, takimet tona ishin të domosdoshme, po ashtu edhe një lidhje koherente. Në vitin 1998, me Vendim të veçantë nga struktura më e lartë drejtuese e lëvizjes çlirimtare është ngritur një Komision i Posaçëm, për verifikimin e personaliteteve dhe ngjarjeve të luftës, komision, të cilin, me vendim unanim e kam drejtuar unë, Bedri Islami, edhe me cilësinë e drejtuesit të Organizatës. E përmenda këtë fakt, tashmë të njohur, por të bërë të qartë se, edhe më herët, por edhe më pas, përmes arkivës së luftës, takimeve, bisedave, intervistave, kontakteve dhe analizave, është ndërtuar e gjithë skema dhe struktura e Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës. Roli dhe vendi i Hashim Thaçit, jo vetëm që është i pranishëm, por në momentet më vendosëse, është njëri ndër pjesët më të organizuara, më përcaktuese dhe më me ndikim në rradhët e organizuara në Kosovë. Fakti që u dënua me 10 vite burg nga regjimi serb, në të njëjtën strukturë me “Grupin e Drenicës”, së bashku me Adem Jasharin, do të ishte një ndër “njohjet” e tij të para publike, por kjo nuk është e gjitha.

Thaçi do të jetë njëri ndër anëtarët e parë të Lëvizjes Popullore të Kosovës në Drenicë, së bashku me Ramiz Lladrovcin, Jakup Nuren, Iliaz Kodrën, Mujë Krasniqin, Sami Lushtakun, Nuredin Lushtakun, e shumë të tjerë, të drejtuar nga Adem Jashari. Do të jetë struktura më e vendosur dhe më e organizuar për fillimin e luftës çlirimtare. Me vendim të posaçëm, të mbështetur nga Adem Jashari, do të organizohet edhe aksioni i parë luftarak, kundër strukturave policore serbe në Kosovë dhe njëri nga pjesëmarrësit do të ishte edhe Hashim Thaçi. Njëri ndër katër pjesëmarrësit. Nëse këtë do e kishte ditur Karla del Ponte, apo struktura të tjera të shtetit zviceran, me siguri që do të ishte bërë edhe kthimi i Thaçit në qelitë serbe. Ky nuk do të ishte rasti i parë dhe as i fundit.

Janë disa momente vendimtare, në të cilat roli i Thaçit, krahas të tjerëve, ka qenë i rëndësishëm. Në Mbledhjen e Kërçovës, në të cilën merret vendimi për fillimin e aksioneve luftarake, do të formohet edhe Grupi i Organizimit dhe Riorganizimit, GOR, ku mes pesë anëtarëve do të jetë edhe Thaçi. Ky grup do të merret me përgatitjen e Mbledhjes së IV të Përgjithshme të Lëvizjes Çlirimtare, mbajtur në Prishtinë, në shtëpinë e Fatmir Brajshorit, në mesin e vitit 1993. Grupi do të përcaktojë udhëheqjen e mëtejshme të Organizatës dhe Mbledhja e Përgjithshme do të marrë vendimin për përgatitjen e luftës së armatosur. Përgjegjësi kryesor në Prishtinë do të jetë Xhavit Haziri, më pas i zhdukur në burgjet serbe dhe njëri nga të emëruarit për ngritjen dhe formatimin e strukturave të luftës do të jetë edhe Hashim Thaçi. Në dhjetorin e vitit 1993, pas arrestimeve masive në Kosovë do të formohet Trupa Drejtuese, e cila analizon gjendjen, përcakton ngritjen e strukturave të para, bën formatimin e atyre ekzistuese. Krahas Ali Ahmetit, Ramadan Avdiut, Adnan Asllanit, drejtues i Trupës, Halil Selimit, do të jetë edhe Hashim Thaçi.

Periudhat e mëvonshme të jetës politike të Thaçit janë më të njohura dhe me deçizive. Në atë kohë, kur gjithçka ishte në lëvizje të vazhdueshme dhe kur ishte e vështirë të përballohej trendi i luftës me dëshirën e njerëzve, kur kishte raste të veçanta dhe brenda një nate organizoheshin deri 14 aksione të njëkohshme, ende pa filluar lufta e pas 6 marsit 1998, nuk ishin të shumtë ata që kalonin kufirin, siguronin logjistikën, vendosnin lidhjet mes strukturave politike jashtë Kosovës dhe strukturave luftarake në Kosovë, dhe njëkohësisht ishin pjesë e aksioneve. Krahas figurave të njohura , si Ilir Konushevci, “Mërgimi”, Qerim Këlmendi, “Dema”, Ardian Krasniqi, “Rexha”, Mujë Krasniqi, “Kapuçi”, do të jenë edhe Hashim Thaçi e Kadri Veseli.

Me Hashim Thaçin më ka takuar të bashkëpunoj shpesh herë. Nuk është se kemi pasur gjithnjë të njëjtin mendim për ngjarje dhe përsonalitete të caktuara të luftës apo të lëvizjes paqësore, por jemi mirëkuptuar. Sido që mund të duket sot, kur kanë kaluar kaq vite,mund të them se ai ishe ndër të paktë që, edhe asaj kohe, e dinte se çfarë synonte, ku donte të arrinte dhe se si mund të realizohej vizioni i tij politik. Së bashku ne jemi marrë edhe me ndërtimin e Shtabit të Përgjithshëm, të fondit të Luftës, të Drejtorisë Politike të UÇK-së, në lidhjet dhe relacionet me shtetin shqiptar apo me shtete të tjera perëndimore, dhe më duhet të pohoj se, në atë periudhë, ai ishte më i përshtatshmi i mundshëm. Edhe sikur të fillohej edhe një herë nga e para, me ato njerëz që ishim, pavarësisht problemeve dhe dualitetit që mund të shfaqej, unë përsëri do e kisha mbështetur figurën e tij, ashtu si e kam mbështetur.

Periudha e pas luftës, e sidomos vitet e fundit, e vendosën atë në majat e pushtetit. Nuk mund të them se ka punuar gjithnjë në më të mirën e mundshme, nuk mund të them se brenda njerëzve të tij janë të gjithë të “papërlyer” në korrupsionin e dukshëm që është edhe në Kosovë. Atë që kam menduar ia kam thënë gjithnjë. Si e kam përsëritur, ai është shok i mirë, por bën gabimin e madh që, herë pas here, harron fjalën e tij ndaj njerëzve, shpesh herë i rrëmbyer nga rutina e kohës. Është diçka që edhe i kthehet në jetën politike e vetjake si një bumerang politik.

Nuk e di nëse ai do të ridrejtojë qeverinë e Kosovës. Por fakti se ai vazhdon të jetë figura politike më e votuar dhe se, partia që drejton ka ende besimin më të madh tek njerëzit, nuk duhet të bëjë askënd të hedhë baltë mbi një periudhë dhe një strukturë çlirimtare, në të cilën ai ishte pjesë, qoftë edhe themeluese. Dhe sidomos ata që nuk kishin asnjë lidhje me të, apo edhe më tej se kaq, ishin kundër saj deri në skajmëri.

Në Kosovë ka mjaft figura të denja për të qeverisur shtetin e Kosovës dhe kjo është një ndër përparësitë e saj. Pra, nuk është në dorën e asnjë qeveritari dhe askush nuk është i domosdoshëm. Shumë prej tyre i njoh nga afër, janë ndër miqtë që i kam besuar më së shumti dhe kemi kaluar sprova të përbashkëta. Admiroj vrullin dhe pasionin ndaj punës e njerëzve të Ramush Haradinajt, askush tjetër nuk e ka një veçori të tillë, pasionin e Vetëvendosjes dhe të liderit të saj, duke uruar që të jetë më i përmbajtur dhe të mos mendojë se liria e Kosovës fillon me ardhjen e strukturës politike që drejton, prej më shumë se 20 viteve jam mik me Fatmir Limajn, pjesë të një Organizate politike dhe do të kisha dashur që të ketë një ecje të përbashkët politike me shokët nga u shkëput. Për të tjerët nuk kam asnjë mendim, ata nuk ishin pjesë e miqësisë sime dhe herë pas here ishin në kampin e kundërt ose të ndryshëm.

Kosova është në pikun e fushatës së saj elektorale. Nuk është edhe aq e rëndësishme se kush do të drejtojë në të ardhmen, themelore, për mua, është që të jetë ende i ditës misioni i afrimit dhe përbashkimit të shqiptarëve, kudo që janë.

Megjithatë, edhe kur për disa është e hidhur, e vërteta duhet thënë. Dhe në këtë rast ajo është e thjeshtë: Thaçi ishte pjesë e themelimit dhe e ndërtimit të UÇK-së. Nëse doni, votojeni për këtë, nëse nuk doni, mos e votoni.