SHËNIM: Filipi dhe të tjerët

Ironia dhe karikatura janë shoqe të pandara.

Këtë herë është ironia e fatit që solli një paralelizëm jo të paqëlluar mes ngjarjes tragjike të redaksisë së revistës satirike Charlie Hebdo në Paris, dhe fatit të një karikature (dhe për pak, edhe të vetë autorit) në Shqipërinë e mesit të viteve 90-të.

Ngjarja që treguam sot në kopertinën e Ditës sigurisht që mund të tretet në mjegullat e viteve, por rikthime të kujtesës nën ndikimin e masakrave si kjo ndaj shtypit dhe fjalës së lirë, janë të paevitueshme.

I kontaktuar nga DITA, dje Filip Çakuli i kujton me qetësi ato 48 orë. Por…. “të them të vërtetën, nuk e di si do kishte shkuar puna. Më futën në një qeli pasi kontrolluan zyrën, shtypshkronjën, morën çfarë gjetën. Por pata fatin të mos mësohesha shumë me ndjesinë se po e pësoja keq. Reaguan menjëherë Këshilli i Europës, OSBE-ja, organizata të tjera, dhe më liruan”. Madje, shton Filipi, ato ditë po negocioheshin kushtet e Këshillit të Evropës për Shqipërinë, dhe nga pesë kushte, u shtua dhe një i gjashtë, “lirimi im”.

Ja pra, dhe një karikaturë shqiptare e dënuar nga regjimi (sepse nuk mund ta quash ndryshe një pushtet që ndëshkon për një karikaturë) i Berishës president. E cila në fakt është vetëm përshkrim, sepse as vetë Filipi nuk ka ku ta gjejë. “Kjo është më e bukura”, thotë Çakuli, që edhe në raste të tilla zbulon humorin dhe jo dramën, “ligjërisht, edhe sikur të kisha shkelur ligje, unë mbaj përgjegjësi për atë që botoj, që hedh në treg. Por kopertina e shkretë ishte ende projekt. Akoma dhe kjo e shqetësonte Berishën”.

Këto ditë që fjala e lirë kundrejt shtypjes së kësaj fjale, janë çështja kulmore e botës demokratike, për shkak edhe të gjakderdhjes pariziene, është fakt që në Shqipëri, njerëz të shtypit dhe medias e kanë pësuar edhe më keq se fatlumi Filip Çakuli.

I rrahur dhe i masakruar nga njerëzit e Berishës dhe Gazidedes, sot ish-gazetari i “Koha jonë” Zamir Dule është shndërruar në gjysmë njeriu, dhe jeton me të jëmën në Miras në Korçë, i harruar nga të gjithë.

Ka patur gazetarë të plagosur edhe më 21 janar ; të tjerë janë rrahur “demokratikisht” në shenjë paralajmërimi.

Këto episode nuk duhen harruar. Edhe kur bëjnë sikur nuk i mbajnë mend ata që i kanë shkaktuar, duhet t’ua kujtojmë.

*********************************************

Berisha “nudo me dy prostituta”… Historia e një karikature sipas autorit të burgosur, mikut të tij dhe bashkëshortes

DITA ka shumë episode kërcënimesh për karikaturat e botuara, por jo rast burgosje. Të paktën, ende jo 🙂

Një histori e tillë ka ndodhur në Shqipërinë e mesit të viteve ’90.

Mero Baze tregon:

“Atë mbasdite maji të vitit 1995, disa policë të forcave speciale po afroheshin në formacion luftimi drejt derës së shtypshkronjës Eurorilindja. Menduam se do të ishte ndonjë ngjarje kriminale. Por, në fakt rrethimi u ngushtua para derës dhe më pas një prej njerëzve të policisë kërkoi pronarin e shtypshkronjës. Kërkohej tirazhi i revistës “Hosteni” që ishte në shtyp. Hyrën brenda dhe polici civil mori disa kopje. I pa i çuditur dhe filloi t’i shfletonte me shpejtësi në kërkim të diçkaje që askush nuk e dinte çfarë ishte.

-Nuk është kjo, – tha. Ku është kopertina?

Pak orë më vonë e mësuam të vërtetën. Shërbimi Informativ dhe Policia e Shtetit ishin vënë në ndjekje të botimit të revistës Hosteni, pasi presidenti i asaj kohe, Sali Berisha, ishte informuar se në faqe të parë të saj ishte një karikaturë e presidentit me dy prostituta. Në mbrëmje policia shkoi në shtëpi të botuesit të saj, Filip Çakuli, dhe e arrestoi. Nën shoqërinë e njerëzve të policisë dhe SHIK shkoi në redaksi dhe ua tregoi. Ishte ashtu siç e prisnin: Berisha lakuriq dhe “dy prostituta” anash tij. Vetëm se prostitutat quheshin PSD dhe PAD, dhe ishin ilustruar me portretin e Skënder Gjinushit dhe Neritan Cekës, përkatësisht kryetar të PSD-së dhe PAD-së…”

Në një intervistë në DITA me gazetaren Entela Resuli, bashkëshortja e Filipit, Vasilika thotë që Filipin e arrestuan dhe praktikisht e zhdukën sepse policia në rajonin 2 nuk pranonte që e kishte arrestuar:

“Në atë kohë Filipin desh ma vranë. Nxori te “Hosteni” Berishën me dy femra, që përfaqësonin dy parti, për këtë e morën brenda. E kam kërkuar gjithë natën. E mbanin te rajoni 2… Por kur i pyesja më thoshin që “s’e kemi marrë ne, mos kanë qenë rrugaçë të veshur si policë”. Shkova te Agron Musaraj që ishte ministër i Brendshëm në atë kohë.   Ka qenë një nga momentet më të vështirë të jetës sonë… Nuk ja fal Berishës atë që bëri. Arsyeja pse u ftoh Filipi me Berishën ishte dhe kjo. Mendoj sot rastin e Remzi Hoxhës, që ende nuk po e gjejnë. Nëse s’do kishin ndërhyrë ndërkombëtarët shpejt, Filipin nuk e gjenim më. Do e kishim gjetur në ndonjë kanal” – tregon Vasilika për DITA.

I kontaktuar mbrëmë nga DITA, vetë Filip Çakuli i kujton me qetësi ato 48 orë. Por…. “të them të vërtetën, nuk e di si do kishte shkuar puna. Më futën në një qeli pasi kontrolluan zyrën, shtypshkronjën, morën çfarë gjetën. Por pata fatin të mos mësohesha shumë me ndjesinë se po e pësoja keq. Reaguan menjëherë Këshilli i Europës, OSBE-ja, organizata të tjera, dhe më liruan”.  Madje, shton Filipi, ato ditë po negocioheshin kushtet e Këshillit të Evropës për Shqipërinë, dhe nga pesë kushte, u shtua dhe një i gjashtë, “lirimi im”.

Është e vërtetë se në gjithë botën ka shumë hipokrizi në ngushëllimet për Charlie, por vetëm në nje vend tjetër europian, përveç Francës, dikush ka ndëshkuar një gazetar me burg për karikaturat.

Dhe ai është Sali Berisha. Ata që bënë gjëmën në Francë, kanë vdekur. Ky për të zezën e tij është ende gjallë dhe kutërbon – shkruan Baze / DITA

*******************

Rrëfimet e plota mund t’i lexoni sot në DITA print