Meqenëse ende jemi nën “ethet” e tërmetit që përjetuam një lajm i mirë vjen nga shkenca. Prej një viti e gjysmë po bëhen përpjekje të vazhdueshme për parashikimin e tërmetit nga gjeofizikani Paul Johnson.
Ekipi i Johnson po “mëson” një kompjuter, i cili përmes disa algoritmeve mund të parashikojë tërmetet dhe shenjat paralajmëruese të tyre. Këto janë rezultatet në fazë laboratori që prej asaj kohe madje u përqafua dhe studiues në Evropë.
Së fundmi në një shkrim të postuar në faqen shkencore arxiv.org, Johnson dhe ekipi i tij raportojnë se ata kanë testuar algoritmin e tyre në tërmetet e Paqësorit Veriperëndimor. Ekspertët e jashtëm thonë se rezultat janë befasuese.
Sipas gjeofizikanit Johnson, ky algoritëm mund të parashikojë fillimin e një tërmeti të rrëshqitshëm “disa ditë para se të ndodhë apo më herët”. Maarten de Hoop, sizmolog në Universitetin Rice theksoi se ky është një zbulim emocionues. “Për herë të parë, unë mendoj se ka një moment ku me të vërtetë po përparojmë drejt parashikimit të tërmeteve” – tha ai.
Mostafa Mousavi, një tjetër gjeofizikan në Universitetin Stanford, i quajti rezultatet e reja “interesante dhe motivuese”. Këto gjeofizikanë dhe të tjerë theksojnë se do do të duhen vite që kompjuteri “të mësojë” të parashikojë me siguri tërmetet katastrofike.
Gjeofizikanët thonë se disa pengesa mund të jenë të vështira, por jo të pamundura për t’u kapërcyer. Gjeofizikani Paul Johnson e di se fraza “parashikimi i tërmetit” është tabu në shumë vende dhe se nuk mund të perceptohet. Ai gjithashtu e di për gjashtë shkencëtarët italianë që u dënuan për vrasje në vitin 2012 pikërisht për nënvlerësimin e një tërmeti që ndodhi pranë qytetit qendror italian të L’Aquila, disa ditë para se rajoni të shkatërrohej nga një tërmet me magnitudë 6.3.
Ai e di për sizmologët e shquar që kanë deklaruar me bindje se “tërmetet nuk mund të parashikohen”, por ai gjithashtu e di se tërmetet janë procese fizike, nuk ndryshojnë aspak nga prishja e një ylli apo nga zhvendosja e erërave.
Parashikimi i tërmeteve ka qenë dhe mbetet ëndrra e të gjithë sizmiologëve. Sizmologu i ndjerë Charles Richter, nga i cili është emëruar shkalla e madhësisë Richter, në vitin 1977 deklaroi se parashikimi i tërmetit do ishte një arritje e madhe. Nga ana tjetër ka pasur edhe shkencëtarë të cilët thurnin teori që dukeshin shumë të çuditshme për sa i përket parashikimit të tërmeteve.
Gjeofizikani Panajiotis Varotsos nga Universiteti i Athinës, pretendonte se mund të parashikonte tërmetet e afërta duke matur “sinjalet elektrike sizmike”. Brian Brady, fizikani nga Byroja e Minierave e Sh.B.A-së, në fillim të viteve ’80 jepte alarme të njëpasnjëshme duke thënë se shpërthimet e shkëmbinjve në minierat nëntokësore ishin shenja treguese të tërmeteve të ardhshme në Peru.
l.h/ dita
Vetem presidenti jone e ka formulen e termeteve
o copë mishi o like floriri
a e ke parë se çfar ka thënë ilir blloku?!
apo të ka mjaftuar urrejtja që kemi për të për të të mbushur kokën??
lal dëgjoje një herë e pastaj ha mut!!
nuk ka thënë asgjë të keqe,vetëm se ka kërkuar sqarime nëse jemi në gjëndje që të përballojmë një situatë të vështirë!!
është normale që një shtet të ketë studime për fatkeqsitë natyrore,për dëmet që mund të shkaktojnë,për rezerva që duhet të ketë dhe mënyrat se si duhet ti përballojë!!
i ka gjithë bota,i kemi pasur dhe ne,por sot ndyrësia,gryksia politike nuk e ka mëndjen në shtet,por në grabitje!!
përse e ka bërë kërkesën like blloku!?
nuk e di!!
ndoshta për të bërë ndonjë pikë si njeri që përpiqet për popull!
ndoshta për të ditur se a e ka të sigurtë bythën e tij!
ndoshta se nuk ka pas se çfar të bëjë atë ditë!
ndoshta është dikush në stafin e tij që i dhimset si bytha e vetë por dhe bythët tona dhe ja ka mbushur mëndjen për tu interesuar!
të gjitha janë ndoshta,por një gjë është e sigurtë!
që idiotët shqiptrë,ti je prototip,dhe kur dikush bën diçka të mirë për ta(pavarsisht qëllimit të “mirëbërësit”)ata e kundërshtojnë!!injoranca,idiotësia,demenca nuk kanë brirë o like floriri!!
ti mbro,në këtë rast nuk ka nevojë për ta mbrojtur sepse nuk mund ti ndalojë tërmetet,palloshin idiot që ti mendon se po të mban gjallë!!
nuk e ka thënë ashtu kot së koti ajnshtanji thënjen për zgjuarsinë!!
është më e vogël se budallallëku!!
Shkenca te arrije te parashijkoj renien e termetit disa dite para dhe dicka ma shume asht nji arritje jashtezakonshme ma shume se te gjesh nji bote te re e te qyterume si kjo e jona apo ma shume apo ma pake.
Veshtire te thuhet se termetet do parashikohen ndonjehere nga shkencetaret te pakten ne nje te arshme te perfytyryeshme (fjale keto të shkencetarëve) dhe kjo gje jo se mungojne perpjekjet e tyre maksimale.
Natyrisht superkompjutera dhe programe per perllogaritjen e kohes dhe vendit apo edhe intensitetit te termeteve ka, dhe megjithate vazhdimisht shkencetaret jane ne kerkim te programeve te reja por rezultate qe ti sherbejne njeriut nuk ka
Deri më sot vetem njerez njerez ne raste jashtezakonisht te rralla kane arritur te bejne parashikime te sakta ditë perpara se të ndodhin por keto raste jane si nje pike uje ne oqean.
“Deri më sot vetem njerez njerez ne raste jashtezakonisht te rralla kane arritur te bejne parashikime te sakta ditë perpara se të ndodhin por keto raste jane si nje pike uje ne oqean.”
erion dhe këta “njerëz që kanë parashikuar”,kanë qënë të tipit nostradamus!!pra fol të flasim dhe diçka do të dalë,mund të dalë!!e keqja në këtë rast është se ne kujtojmë rastin “që del” dhe jo ata që sdalin!!
ne kujtojmë fituesin e llotarisë dhe jo humbësit e saj!!
bile themi “sa i zoti”ishte e gjeti!!
a thu me të vërtë e gjen ai që fiton llotarinë?!apo thjeshtë i qëlloi??
kafshët e kuptojnë,nuk e parashikojnë,sepse e kanë si vetmbrojtje!!por dhe ato nuk e kuptojnë në ato raste kur ai është i beftë!kur pllakat nuk “rrëshkasin” por “thyhen”!pra në rastet kur nuk kemi një rrëshkitje gati graduale,por një thyerje të beftë nga tensioni i krijuar!!
te kuptoj anticensure, verejtja qendron por ne kete rast nuk behet fjale per ngjashmeri me fitim llotarie, aty dikush do fitoje, ne rastin e termeteve nje parashikim i sakte perjashton rastesine dhe nuk ka shanse per asnje manipulim.
Ne rast se dikush do te jepte te dhena plotesisht te sakta nje apo disa dite perpara se te ndodhte (pra kohen e sakte ne minuta, vendin dhe intensitetin), do e krahasoje me fituesin e rastesishem te nje llotarie?
U vjen në mendje ne formen e llogaritjes se ekuilibrit, në disa raste me nje apo dy te dhena, ne ndonje rast edhe pa asnje të dhene paraprake, (softwaret duket se nuk e kane kete lloj formule), Nuk Gabojne Kurre !
“Ne rast se dikush do te jepte te dhena plotesisht te sakta nje apo disa dite perpara se te ndodhte (pra kohen e sakte ne minuta, vendin dhe intensitetin), do e krahasoje me fituesin e rastesishem te nje llotarie? ”
ndoshta mund të ndodhë një ditë,por sot për sot është e pamundur!!
nuk flas për saktësinë që kërkon ti!!
në fillim duhet të dish se përse ndodhin!si ndodhin!
pra duhet njohur me saktësi mekanizmi i veprimit!!
sot për sot kemi vetëm teori!vetëm hamëndësime shkencore!!janë shumë më të sakta se më parë,por prap askush nuk i ka parë pllakat tektonik në pikat ku fërkohen,ku lëvizin njëra mbi tjetrën!!të gjitha të dhënat janë të marra në rrugë dytësore!!bëhen analiza e supozime,asgjë më tepër!!
prandaj sot për sot nuk ka njeri që të bëjë një parashikim të tillë!!
gjithashtu as kompiuter,sepse jemi ne ata që i japim të dhënat kompiterit!ne e ndërtojmë softuerin!!
përpjekjet studimet ndoshta do të çojnë në njohjen gjithnjë e më të saktë të fenomenit dhe të mënyrës se si funksionon!!por do të duhet shumë kohë!
Nuk kane mundesi ta parashikojne te pakten disa ore para. Kush fle jashte me nete te tera.
Tani që thoni ju more shokë problemi qëndron kështu. Gjeofizikani studion ligjësitë e përhapjes së valës sizmike, elektrike, magnetike etj. Dhe në bazë të një kombinimi të tyre me metodat numerike të përafrimit arrihet të punohen në matlab ose programe të tjera te avancuara algoritme llogaritëse që te studjojnë përhapjen e ketyre fenomeneve para dhe pas tërmetit. Por , dhe këtu qëndron kleçka e madhe që vë në pikëpyetje metodat e parashikimit, çështja është se askush nuk është në gjendje të parashikojë mënyrën dhe kohën ekzakte se si do të përplasen pllakat tektonike dhe si dha sa energji do të çlirohet në atë moment. Prandaj kur lexoni nëpër faqe shkencore gjeologjike etj do të gjeni gjithandej të theksuar se tërmetet nuk mund të parashikohen.
infi
“çështja është se askush nuk është në gjendje të parashikojë mënyrën dhe kohën ekzakte se si do të përplasen pllakat tektonike dhe si dha sa energji do të çlirohet në atë moment.”
bëhen disa gabime në shprehjen e fakteve,ndodhive,quaje si ta duash!
thuhet se “bie” tërmeti,bile KM ynë e shkruan dhe më bukur(se di me shkrujt mirë)”erdhi” tërmeti(gjynof që se pritëm me lule a me pushkë),gjë që nuk është e vërtetë,ai ndodh dhe mbaroi!
ashtu si e ke shprehur ti gabim punën e pllakave tektonike!!”kohën ekzakte se si do të përplasen pllakat tektonike”ato nuk kanë një largësi,hapsirë boshe,që të kenë mundësi të përplasen!!ato janë njëra mbi tjetrën!!thjeshtë janë dy pllaka guri që rrëshkasin njëra,nën ose,mbi tjetrën!!
duke mos ditur saktësisht se si është e përbërë pjesa ku ndodh fërkimi,nuk mund dhe të parashikosh se sa i fortë do të jetë fërkimi!!duke mos ditur saktësisht se si ndodh,përse ndodh lëvizja e tyre,atëherë kemi dhe një faktor tjetër që e ul saktësinë e parashikimit!
por si i thonë fjalës sa më shumë të kërkosh aq më shumë do të zbulosh,aq më shumë do të rrisësh dijet aq më shumë do të kesh mundësinë e shpikjes së mënyrave që mund ta bëjnë realitet!!
lajme si ky nuk janë gjë tjetër vetëm se një përpjekje për të shuar urinë e frikës që ka ngjallur këtu tërmeti i fundit!!është një variant i rritjes së shpresës tek njeriu!!
dhe njeriu i shkretë ka nevojë për shpresë!pa atë ai do të kishte bërë vetvrasje që në momentin e parë që do ta kuptonte se ka lindur dhe do të vdesë!!
problemet që kemi ne nuk i ka asnjë lloj specje tjetër!!
problemet që shkaktojmë ne nuk i shkakton asnjë specie tjetër!!
ky është një lajm i bukur por që përveç “bukurisë” nuk ka asnjë vlerë tjetë për ne!!për shkencën po!!
por ata e dinë fare mirë se si të jetojnë me fenomenin që studjojnë!!
Ilir Meta te lumte!
Hodhe nje gur ne lume,,100 shkencetare nuk po e gjejne dot!
Po te la palloshi president deri ne Tetor,ja hodhe.U bere profet si Abaz Aliu.
dem
a e ke parë “gurin në lumë” të metës??
hudhi një sy”Meta: Nje termet apokaliptik do godase Shqiperine | ABC News Albania”!
ti e di fare mirë se sa e “dua” unë metën!!por kjo nuk më errëson sytë!!
Pse nuk konsultohen shkencëtarët me Liken dhe Çimin e Pekës?
te kuptoj anticensure, verejtja qendron por ne kete rast nuk behet fjale per ngjashmeri me fitim llotarie, aty dikush do fitoje, ne rastin e termeteve nje parashikim i sakte perjashton rastesine dhe nuk ka shanse per asnje manipulim.
Ne rast se dikush do te jepte te dhena plotesisht te sakta nje apo disa dite perpara se te ndodhte (pra kohen e sakte ne minuta, vendin dhe intensitetin), do e krahasoje me fituesin e rastesishem te nje llotarie?
U vjen në mendje ne formen e llogaritjes se ekuilibrit, në disa raste me nje apo dy te dhena, ne ndonje rast edhe pa asnje të dhene paraprake, (softwaret duket se nuk e kane kete lloj formule), Nuk Gabojne Kurre !
Pershëndetje! Është krijuar tashmë Teoria e Re e Big Bangut të Zhvilluar që para përcakton Tërmetet edhe në madhësi (të përafërt) në kohë dhe vënd ndodhje. Me këtë teori kam para caktuar në rrethet shoqërore 11 tërmete pervec shumë prej tyre në shënimet e mia. Sigurisht që kam pasur edhe dështime. Nuk kam bërë shkollë për sizmologji. Jam elektro mekanik që me hobin tim çukas, në kushte familjare, në degët e shkencës. Kam aritur rezultate edhe në fusha të tjera të shkencës që duken absurde për njërzit e zakonshëm, për të cilat kërkohet institucionalizim.