Kur daton si qytet Saranda?

I nderuar lexues! Saranda përmendet për herë të parë si port në shek.I p.e.s. Vendbanimi i vogël i cili në atë kohë njihej me ermin antik Onhezmi, filloi të marrë tipare qytetare nga mesi i shek.I p.e.s. Zhvillimin më të madh e arriti në shek.II-III e.s. Kësaj periudhe i përkasin edhe disa rrënoja buzë detit. Në shek.IV qyteti ritërhiqet rreth bërthamës së parë dhe rrethohet me mure mbrojtëse, duke mbyllur një sipërfaqe prej 5 ha. Brenda kështjellës në trajtë gjysmërrethi, gërmimet arkeologjike kanë zbuluar rrënoja banesash, sterrash dhe një bazilikë paleokristiane të shek.V-VI. Në një sërë aktesh kishtare të vitit 414-516 përmendet si seli peshkopësh dhe si qytet. Qyteti shërbente si skelë e Foinikes (Finiqit).