“Po të ishte gjallë Enveri, unë dhe Andrea do ishim në një parti”

Nga Muharrem Xhafa

Jam përfshirë në debatin që ngjallën idetë e qëndrimet balliste, kolaboracioniste dhe simpatia e Andrea Stefanit për pushtuesit e huaj, me dy shkrime në “Dita”, më 9 gusht 2016, titulluar “Përgjigje Stefanit për luftën dhe Enverin” dhe një tjetër, më 14 gusht, me titull “Pse komunistët nuk e hedhin poshtë Enverin”. Stefani në këto shkrime ka marrë përgjigjen e duhur, ashtu siç i kanë dhënë përgjigjen e duhur të tjerë kolegë në shkrimet e veta.

Po ai nuk “guxoi” të ndalej në turrin e tij, përkundrazi vazhdoi t’i thellojë gabimet në mbrojtje të ballistëve, të bashkëpunëtorëve të pushtuesve e të vete pushtuesve të huaj, të hedhë baltë e gurë kundër LANÇ-it, PKSH-së e Enver Hoxhës. Ndaj është dashur t’i bëjmë një shikim më të thelluar “analizave” të tij, si një hap për t’iu përgjigjur, asaj çfarë Stefani do të publikojë në librin e tij dhe për t’i thënë se je duke thënë “hatara” në emër të gjoja “fjalës së lirë” e se fjala, idetë, mendimet, qëndrimet, të gjitha duhen parë në raport me të vërtetën historike.

Librin e pritshëm të Stefanit, jo pak njerëz e kanë lidhur me egon e tij për garë me Blendi Fevziun e të tjerë kundër Enver Hoxhës, por, jo duke shkruar “një libër” më vete kundër Enverit, si Fevziu, po një libër për të mbrojtur pushtuesit, Ballin e ballistët, të gjithë bashkëpunëtorët e pushtuesve të huaj kundër Enver Hoxhës e LANÇ-it. Sot shkrimet e nesër libri “Revolucioni i maskuar” të Andrea Stefanit duhen parë e lexuar jo thjesht e në mënyrë të përgjithshme, po midis rreshtash, se, përndryshe, nuk mund te nxirren përmbajtja, synimet e gjithë çfarë “llumrash” rreh Stefani të nxjerrë në treg me librin e tij. Dua t’i them lexuesit se nuk kam asgjë personale me Andrea Stefanin, po jemi dy persona që qëndrojmë krejtësisht ne pozita të kundërta, unë në pozitat e një komunisti dhe në mbrojtje të LANÇ-it e të Enver Hoxhës, ai në pozitat e një antikomunisti e kundër LANÇ-it dhe Enver Hoxhës! Si në dy shkrimet e mëparshme, edhe në këtë të sotmin, dua t’i them Andrea Stefanit se je futur në një rrugë më të gabuar nga ajo që ishe!

Duke parë reagimet e shumta e të ashpra kundër mendimeve e qëndrimeve të Andrea Stefanit te publikuara në “Dita”, një koleg shoqërisht shkruante se Stefani është tërhequr nga ato që ka thënë në mbrojtje të ballistëve e të Ballit Kombëtar! Pa mohuar se kishte thënë diçka si ndryshe, Stefani është i betuar për ato që ka thënë në mbështetje të ballisteve e të kolaboracionistëve të tjerë, të pushtuesve nazifashistë dhe kundër LANÇ-it, Enver Hoxhës e PKSH-së.

“Nuk kam thënë që Balli nuk ka tradhtuar..” – shkruan Stefani si i zënë në faj në “Dita”, më 15 gusht 2016. Po çfarë ka thënë? Që Balli ka tradhtuar?! Jo! Nëse ka thënë kështu, përse nuk del hapur që Balli ka tradhtuar dhe të përmendë “një mal” faktesh e të thënash për të dhënë tradhtinë e tij! Se, kur thuhet që “Nuk kam thënë qe Balli nuk ka tradhtuar”, kjo do të thotë që Balli ka tradhtuar! Po përse nuk përmendet drejtpërdrejt asgjë për tradhtinë e Ballit! O njëra o tjetra! O ka tradhtuar e t’i shkohet kësaj deri ne fund, o nuk ka tradhtuar!

Siç thashë, kolegu shkruan se Stefani në një shkrim të tij në “Dita” të datës 15 gusht, “arriti të sqaronte keqkuptimin që kishte krijuar, duke mohuar faktin që ballistët e tradhtuan vendin, e tradhtuan LANÇ-in dhe u bënë bashkëpunëtorë të nazifashisteve. Pra, arriti të pranojë bashkëpunimin e ballistëve me nazistët”. Po, nja 2 a 3 rreshta në një kolonë gazete, Stefani i ka thënë për këtë gjë. Por, po të shohësh me vëmendje përmbajtjen e gjithë shkrimeve të tij, edhe të shkrimit të datës ku është thënë ky pohim, nuk rezulton të jetë e vërtetë që Stefani është tërhequr, sepse ai del sërish palë e më keq me ballistët, mbron tradhtinë e Ballit e nuk ka qoftë një frazë që t’u ketë thënë ballistëve: Balli ka tradhtuar! Ju, ballistët, keni tradhtuar! Kolegu, që thotë ashtu, ka parasysh fjalinë që po citoj: “Po, a është tradhti e Atdheut të luftosh krahas pushtuesit njësitë e bashkëluftëtarëve që luftojnë kundër pushtuesit?” Për këtë Stefani me fjalë është përgjigjur: “Padyshim”. Unë për këtë pohim do të flas më poshtë, por desha të them se ky nuk është thelbi i mendimit të Andrea Stefanit. Se, në vijim, ai shkruan që ishte “sektarizmi i udhëheqjes komuniste… njëri ndër faktorët që e shtyu Ballin në tradhti dhe se kjo ishte “një tradhti e imponuar”! Pra, nuk paska tradhtuar! Pra, paska edhe tradhti të imponuar! Zotëri, nuk ka tradhti të imponuar! E imponuar apo e paimponuar, tradhtia është tradhti!

“Nacionalistët” e asaj kohe, shkruan Stefani, “u shtynë nga nevoja të bashkëpunonin me forcat e një diktature kundër një tjetre”! Po ata ishin pushtues, o Stefan, çfarë flet kështu?! “Diktatura” tjetër, për çka flet ti, nuk ekzistonte atëherë, apo jo?! Po tradhti nga nevoja, siç thua ti, a mund të ketë? Jo, nuk ka tradhti nga nevoja, nuk tradhton kush nga nevoja! S’ka nevojë që të përligjë tradhtinë! Stefani kërkon të justifikojë tradhtinë e ballistëve dhe të kolaboracionistëve të tjerë, duke thënë se “ishte urrejtja për diktaturën komuniste, që po kërcënonte në horizont, ajo që e shtyu lidershipin e “Ballit” të pranojë si një të keqe më të vogël të domosdoshme bashkëpunimin me gjermanët..”! O, analist! Përsëris se nuk ka asnjë gjë, asnjë, që të mund të justifikojë, të përligjë, tradhtinë, kalimin në krah të pushtuesve e kolaboracionizmin me pushtuesit kundër vendit tënd, për të sabotuar çlirimin e tij.

Në mbrojtje të “nacionalistëve” kolaboracionistë ka dhe një përpjekje tjetër për të bindur njerëzit se “nuk ishin ata që tradhtuan”. Autori i shkrimit a librit, pyet : “A ishin nacionalistët tradhtarë, siç akuzohen? Është më saktë të thuhet nuk ishin ata që tradhtuan Shqipërinë, por ishte momenti historik që i tradhtoi edhe ata vetë edhe Shqipërinë”?! Ç’është ky pasion i rrezikshëm? Aspak nuk ishte momenti historik ai që polli e solli tradhtinë e “nacionalistëve” e të kolaboracionistëve, qenë vetë ata që tradhtuan në atë moment historik kyç të Shqipërisë, siç ishte LANÇ-i. Momenti ishte për t’i qëndruar besnik çlirimit të Atdheut, jo për t’iu bashkuar pushtuesve kundër çlirimit të Atdheut! Prandaj nuk mund të bëhet fajtore Partia Komuniste që nuk e paskësh afruar, po e paskësh nxitur Ballin të hidhej në anën e pushtuesve gjermanë! As të justifikohen ata që na “paskëshin njohur rrezikun e regjimeve komuniste” dhe iu bashkuan nazistëve për te ndalur “murtajën komuniste”. Gjepura! Po kështu çështja e “bashkimit kombëtar”. Si mund të thuhet se “nacionalistet” ballistë paskan dashur “bashkimin kombëtar” dhe që këtë bashkim me Kosovën “ata e panë të konkretizuar nga nazistët gjermanë”! Duhen thënë hapur se këto mendësi profashiste e antishqiptare ishin të Ballit dhe se Stefani e askush tjetër nuk mund të bëjnë fajtore komunistët, PKSH-në e Enver Hoxhën, që udhëhoqën e çuan LANÇ-in në fitore!

Nuk i ndahet shpirti Stefanit nga Plenumi i Beratit, ndaj thotë sërish se ishte vetë Enver Hoxha që paskësh pranuar se komunistët qenkëshin bërë shkak për “tradhtinë” e ballistëve?! Stefan, nuk mund të bëhet dikush tjetër shkak për të tradhtuar ti apo unë, nëse ti nuk je dakord ose unë nuk jam dakord, se tradhtia është jo një akt spontan, i momentit, po një veprimtari e menduar, e ndërgjegjshme, që ka synime të caktuara, të paktën moralisht të ulta. Nacionalistët kolaboracionistë iu bashkuan pushtuesit me dashje jo me imponim, jo me dhunë, siç thua ti, ata bashkëpunuan me pushtuesit në të gjitha format e bënë punën e tij me dashje, jo me imponim e me dhunë kundër çlirimit të popullit e të atdheut.

Për të parën herë Stefani thotë në një nga shkrimet e tij se kjo gjë në atë mbledhje (në Plenumin e Beratit) “është pranuar në një moment dobësie”, pra në një moment dobësie! S’po flasim më gjatë për Plenumin e Beratit, sepse është trajtuar gjerë edhe nga unë, edhe nga të tjerë, por desha të shtoj se një analist serioz nuk ia lejon vetes të nxjerrë përfundime nisur nga “një moment dobësie”, edhe sikur të jetë i vërtetë, mbasi një veprim i tillë fsheh e injoron shumë ngjarje të tjera të rëndësishme të LANÇ-it, të cilat dëshmojnë se me çfarë zemërgjerësie (pa i fshehur a mohuar qëndrimet sektare) i ka trajtuar PKSH, Enver Hoxha e Fronti Nacionalçlirimtar nacionalistët, Ballin e ballistët, po që Stefani s’flet një fjale! Pse jo, në jetën e një analisti a subjekti politik e shoqëror një moment dobësie lë gjurmë. Po ai moment dobësie nuk mund të merret si bazë për t’i vënë vulën jetës e veprimtarisë së tyre. Se, bie fjala: Një moment i tillë e ka imponuar Stefanin të bëhej anëtar i PPSH-së? Pse, dhuna, forca qenkan ato që kanë bërë Stefanin të kërkonte të ishte komunist, anëtar i PPSH-së? Po që ai të tradhtonte mësimet e marksizëm-leninizmit, kush e imponoi dhuna, forca? Po që të parakalonte e të përplaste duart para tribunës së 1 Majit ku qëndronte Udhëheqësi, kush e detyronte dhuna, terrori?! Një a një mijë vetë, ok, i paska detyruar “forca, presioni” i shtetit socialist, po njëzet, tridhjetë a njëqind mijë të tjerë, që brohorisnin e përloteshin pse ndjenin gëzim në festën e tyre, edha ata të imponuar me “dhunën e diktaturës së proletariatit” ishin në manifestimin e Ditës së 1 Majit ose të tjera? Sa di unë, dhuna, dajaku të bëjnë të qash e të bërtasësh, të lutesh me “aman”, po ato nuk të bëjnë të qeshësh e të kërcesh valle para tribunës a në skenë në prani të Enver Hoxhës! Po Kadareja me dhunë e me dajak, në mungesë të lirisë, i shkroi veprat e tij ku në qendër ka Enver Hoxhën?! Po Dritëro Agolli me dhunë e me dajak, në mungesë të lirisë, i shkroi veprat e tij në të cilat Udhëheqësi është në epiqendër?! Po pse, o njeri, nga që paskan qenë servilë e frikacakë, jo të lirë, i paskan shkruar e realizuar veprat e tyre shkrimtarët, poetët, piktorët, regjisorët, fotografët, kërcimtarët, kompozitorët, këngëtarët etj., apo, më e pakta, edhe se kanë qenë nxitur, frymëzuar e në kushtet e një realiteti konkret të kohës së socializmit?

Stefani, nisur nga “citati i tërheqjes” duhet t’u drejtohet ballistëve e t’u thotë hapur se ju gabuat që tradhtuat LANÇ-in dhe, po kështu, të pohojë se ka gabuar edhe vetë, që ka mbrojtur e glorifikuar tradhtinë e tyre, duke hedhur baltë mbi LANÇ-in, mbi partizanët e veteranët, mbi PKSH e Enver Hoxhën! Nëse jo, le t’i mbrojë sa të dojë Ballin e ballistët, nazifashizmin e bashkëpunëtorët e tij, po damkën nuk ua heq dot askush, as Stefani, pavarësisht “vullnetit të tij të mirë”, siç shprehet ndonjë koleg në shkrimet e tij.

Kur lexon shkrimet e Stefanit në “Dita” bindesh se është i betuar në mbrojtje të Ballit e të ballistëve, të bashkëpunëtorëve të pushtuesve e edhe të nazifashistëve. Siç përmenda më parë, në ndonjë rresht ka thënë në formën e një pyetjeje: “Po, a është tradhti e Atdheut të luftosh krahas pushtuesit njësitë e bashkatdhetarëve që luftojnë kundër pushtuesit? Padyshim” – është përgjigjur Stefani. Në pamje të parë, kjo është ajo që duhet thënë, sepse kjo është e vërteta. Po, kur e lexon me vëmendje këtë frazë, nuk mund të mos thuash : Si mund t’i ketë shpëtuar Stefanit shprehja “të luftosh krahas pushtuesit”! Se kjo do të thotë që je rreshtuar në krah të pushtuesit kundër partizanëve, kundër LANÇ-it! Se, po të kishin luftuar ballistët e Balli ushtritë e pushtuesve, pushtuesit nuk do t’i kishin “xhan” Ballin e ballistët! Pikërisht, pushtuesit i kishin “xhan” Ballin e ballistët, sepse këta i luftuan me arme njësitë e bashkëluftëtarëve e te bashkatdhetarëve të vet, që luftonin kundër pushtuesit! Stefani lë këtë me kaq e nuk i thotë lexuesit gjë më tej, me qëllim që lexuesi të “humbasë” në terrin e frazave të tij! Po kështu, për t’u thënë ballistëve që të mos i marrin seriozisht fjalët e tij, pra për t’i vënë në një plan me partizanët e komunistët, se ndryshe i shtrëngojnë litarin, Andrea shkruan se këtë, dmth tradhtinë, “mjerisht e kanë bërë edhe komunistët”! Çfarë tradhtie kanë bërë komunistët, Stefan? Pse luftuan në krye të njësive ushtarake partizane kundër pushtuesve nazifashiste dhe çliruan atdheun? Apo ti quan “tradhti” të komunistëve faktin që ata, bashkë me ushtritë e pushtuesve, vunë zap edhe forcat ushtarake të Ballit, Legalitetit e të forcave të tjera pro pushtuesit, që ishin vënë në shërbim të pushtuesve e luftonin në një llogore kundër LANÇ-it? Stefan, kështu ka ndodhur gjatë Luftës së Dytë Botërore e edhe më pas në gjithë boten antifashiste në SHBA, në Angli, në Francë, në Itali, në Spanjë, në BS etj.

Që nuk e njeh LANÇ-in jam i bindur, por nuk besoj të jesh aq i paditur në fushën e historisë së saj e të revolucionit. Ti i ngatërron gjërat me dashje kur thua se “është po një lloj tradhtie që luftën kundër pushtuesit ta zhvillosh edhe si një revolucion bolshevik, pra të djegësh etapat, gjë qe nuk mund të mos i shtynte një pjese të elitave, klasave dhe shtresave të kundërvihen me tradhti”! Stefan, nuk mund të ketë kundërvënie me tradhti? Po përse nuk i shtynë një pjesë të elitës tjetër, atë të nacionalistëve patriotë si Myslym Peza, Haxhi Lleshi, Baba Faja, Omer Nishani, Medar Shtylla, Babë Rexha etj. etj?, të cilët iu kundërvunë tradhtisë? Përse vërtitesh për të ngatërruar mendjen e njeriut të ndershëm duke thënë se LANÇ-i, duke djegur etapat, është zhvilluar edhe si një revolucion bolshevik! Përsëris se ti nuk i ke këto krejt nga “padija”. Sepse LANÇ-i, deri në fund të saj, mbeti një revolucion nacionalçlirimtar, antifashist, antiimperialist e demokratik, në gjirin e së cilës, për shkaqe objektive, u zhvilluan edhe elemente të revolucionit socialist, por, me gjithë thellimin e pandërprerë të karakterit revolucionar të saj, ajo as u zhvillua e as u kthye në një revolucion bolshevik.

Për të mos thënë të gjithë, shumë prej atyre që kanë mundur të ndjekin debatin në shtyp, pyesin se çfarë e shtyn Stefanin të mbrojë jo vetëm Ballin e ballistët, po edhe të shfaqë simpati për nazizmin e Hitlerin, fashizmin e Musolinin, të paraqitet si zëdhënës i atyre që bashkëpunuan me ta? Ky stan këtë bylmet ka! Po mbrojte bashkëpunëtorët e pushtuesve nazifashistë, nuk ka rruge tjetër, atje, në anën e tyre do të strehohesh, në mos një ditë, një ditë tjetër! Stefani shkruan në gazetën “Dita” të datës 2 gusht që “Fashizmi ishte i keq se ishte pushtues, por jo se qe fashizëm”?! Pra, jo sepse qe fashizëm! A mund të shprehet kështu një analist a intelektual demokrat, sado i lig të jetë, për më tepër një ish-mësues i marksizëm-leninizmit, një ish-komunist dhe oficer i Ushtrisë Popullore, që thotë se është edhe demokrat? S’kam dëgjuar të ketë, ndaj edhe po them, se në botë nuk ka asnjë popull, që të shfaqë dashuri për fashizmin, për nazizmin e për militarizmin, madje shtetet e popujt gjermanë, italiane e japonezë u kanë kërkuar ndjesë popujve e vendeve që vuajtën nga murtaja naziste, fashiste e militariste. Është e rrezikshme kjo që thotë Andrea Stefani: Fashizmi nuk qenka i keq pse është fashizëm, po pse paska qenë pushtues! Po, nëse qenka i mirë, pse asnjë vend në botë, as vetë italianët, gjermanët, japonezët, të cilët nuk kanë qenë të pushtuar, nuk e kanë zgjedhur për ta mbajtur si regjim të vetin?!

Më tej, në mbrojtje të bindjes së tij, ai shkruan në “Dita”-n e datës 2 gusht se diktatura që erdhi në Shqipëri “nuk është aq ndryshe nga nazizmi apo fashizmi”?! Një shqiptar nuk mund ta thotë këtë! Po cilin vend sulmoi e pushtoi pushteti popullor i Shqipërisë, zotëri, apo je i mendimit që partizanët e komunistët nuk e çliruan, por e pushtuan Shqipërinë?! Një naziskin mund të thotë se popujt që bënë gjatë Luftës se Dytë Botërore aleancë me Stalinin gabuan! Po një demokrat nuk mund të thotë se ata mund të kishin ndjekur edhe opsionin e mbështetjes së Hitlerit! Për “nacionalistët” kolaboracionistë “rreziku më i madh në vitin 1943 nuk ishin më hitlerianët në thyerje, por diktatura staliniste në horizont”. Se për ata “Hitleri ishte Stalini dhe Stalini – Hitleri”! Çfarë thua, Stefan, as vetë krerët e Ballit nuk e kanë thënë këtë gjë në atë kohë për Stalinin! Se çështja nuk shtrohej për të luftuar Stalinin, po për të qenë ose me Aleatet e Mëdhenj të Luftës së Dytë Botërore kundër nazifashizmit ose me boshtin fashist të kryesuar nga gjermania naziste.

Një shqiptar i shekullit 21 nuk mund të shkruaj në “Dita”- n e datës 3 gusht: “Të ndodhur përballë dy diktaturave, nacionalistët u përpoqën të veprojnë pikërisht si anglo-amerikanët, të zgjedhin të keqen më të vogël. Por koha provoi se qe kurth historik të kishe për armik kryesor atë që anglo-amerikanët e kishin, për momentin, aleat kryesor”?! Stefani qorton Rusveltin e Çërçillin, pra anglo-amerikanët, që kishin bërë aleancë e kishin aleat kryesor Stalinin, armikun e nacionalistëve kolaboracionistë shqiptarë, mban anën e këtyre dhe i quan mentarë të anglo-amerikanëve, madje që bënë “një heroizëm vetësakrifikues”, luftuan “deri në fund për lirinë, pa dilema, pa njolla, pa kompromise”! Si, zoti Stefani? Ballistët e bashkëpunëtorët e tjerë të pushtuesve të huaj luftuan pa kompromis për lirinë e Atdheut? Në cilin arkiv të një shteti të botes ti ke lexuar të kenë thënë gjermanët se forcat tona ushtarake u sulmuan dhe u dëmtuan nga forcat ushtarake të Ballit Kombëtar?! Po të kishin luftuar, siç thua ti, “kundër diktaturës nazifashiste”, a do t’i puthnin pushtuesit nazifashistë ballistët e tu? Apo do t’i vrisnin? Do t’i vrisnin! Pa na thuaj një udhëheqës te Ballit tënd që ta kenë vrare nazistët pse ai në krye të “luftëtarëve ballistë” u vuri pushkën pushtuesve gjermanë?!

Po në “Dita”-n e datës 3 gusht, Stefani shkruan: Për çfarë arsyesh “nacionalistët” shqiptarë “nuk vepruan si anglo-amerikanët, pra pse nuk u bashkuan si ata me Stalinin kundër Hitlerit, a nuk mund të shtrohet edhe opsioni përse jo me Hitlerin kundër Stalinit”?! Një opsion të tillë guxon ta shtrojë dhe ta mbështesë vetëm ai që është naziskin, por jo një tjetër! Stefani duhet të kuptojë se atëherë nuk shtrohej çështja që “nacionalistët” shqiptarë të bashkoheshin me Stalinin, përsëris jo me Stalinin, po me Alean cën e Madhe Antifashiste të Popujve – Anglo-Sovjeto-Amerikane! Ndaj Stefani duhet të thotë përse “nacionalistët” kolaboracioniste nuk mbështeten as SHBA dhe as Anglinë, po mbështetën pushtuesit, forcat e Boshtit Rome-Berlin-Tokio? Ky është patriotizmi i tyre?! Kjo është lufta çlirimtare e tyre?! Kjo është sakrifica e tyre?! Një Don Kishot qorton Rusveltin, Çërçillin, De Golin e të tjerë burra shteti të shquar si antifashistë, përse mbështetën Stalinin e jo Hitlerin! Duhet të jesh i përmbajtur kur lexon a dëgjon gjëra të tilla! Kjo ndodhi, thotë Stefani, sepse “diktatura hitleriane shfaqej më agresore dhe më e rrezikshme për qytetërimin perëndimor, prandaj u zgjodh Stalini për aleat”! Jo, zotëri, jo, po se pa Stalinin, kryetarin e të vetmit shtet socialist në botë, nuk mposhtej nazifashizmi! Pse fshihen vlerësimet që i kanë bërë ata burra të mëdhenj e gjithë bota antifashiste J. V. Stalinit?

Ja edhe një shpikje tjetër, stefançe! Duke kritikuar ata historianë të cilët thonë që “antikomunistët duhet të kishin imituar anglo-amerikanët, që bënë aleancë me Stalinin për të mposhtur Hitlerin..”, Stefani thotë se ata “harrojnë… që anglo-amerikanët nuk rrezikonin asgjë nga aleanca me Stalinin.. ndërsa antikomunistët vinin në lojë ekzistencën e tyre, sepse Stalini nuk u kërkoi anglo-amerikanëve të viheshin në rresht në një Front të udhëhequr prej tij, sikundër Enver Hoxha u kërkonte nacionalistëve”. Një shtrembërim i trashë, që krerët e Ballit të asaj kohe do ta kishin zili! Enver Hoxha nuk u ka kërkuar asnjëherë nacionalistëve të vihen në rresht e nën ombrellën e komunistëve, por u ka kërkuar atyre të rrokin armët në luftë kundër pushtuesve të huaj. Dhe ua ka kërkuar këtë që në Konferencën e Pezës, më 16 shtator 1942 e deri sa ata u bashkuan me pushtuesit, madje edhe atëherë ka qenë i durueshëm e ka bërë diferencime të mëdha, i ka shpëtuar duke i shkëputur nga kthetrat e pushtuesve, çka e dëshmojnë ballistët, legalistët e të tjerë, që, nga ky diferencim, u hodhën në anën e LANÇ-it.

Andrea Stefani, unë Muharrem Xhafa nuk jam një lloj Enver Hoxhe i sotëm! Unë jam një komunist që e dua vendin tim dhe nuk lëkundem në bindjet e mia komuniste, enveriste. Ti, Andrea, na le, u bëre antikomunist! Të kishte qenë gjallë Enver Hoxha, përsëri do të ishim bashkë!

*Sekretar i Parë i PPSH