Po për ca “rrahje” të ’97-s, a ia vlen të hetohet?

97-ta është rikthyer këto ditë si një përmasë e dhimbshme e së shkuarës së afërt, si prej një prononcimi të ish-kryeministrit Meksi mbi Piramidat, por më tepër nga rendja e botuesit Nikollë Lesi, për të rënë në gjurmët zjarrvënësve të gazetës së tij, ‘Koha Jonë’.  Ajo “pranverë pa lule”, është përplot episode të zymta krimi, sidomos politik, që nuk e di nëse ja vlen të zbulohen e të ritrajtohen në debatin e sotëm publik, ku janë shtuar akoma më shumë ankthet e ekzistencës.

Djegja e gazetës ‘Koha Jonë’, bart një simbolikë të veçantë, pasi ajo ishte opozita reale që iu kundërvu pushtetit të Berishës President. E në kërkim të autorëve të flakëve që përpiu gjithçka atë natë shkurti, si duket tundimi i botuesit Lesi është që të gjendet pikërisht ai, autori me emër e mbiemër, pavarësisht se mund të ketë qenë thjesht një ushtar urdhërzbatues e jo epror urdhërdhënës. Se po të qe për këtë të dytin, ai dihet se cili është, edhe nëse urdhrin nuk e ka dhënë verbalisht.

Përndryshe, së bashku me punën vërtet të mirë që bëri para pak vitesh duke çuar pas hekurave një sërë emrash të bandave të 97-ës, do e kish zbardhur vullnetmirë dhe krimin ndaj ‘Koha Jonë’ . Por ja vlen të kujtohet dhe një krim tjetër: ai i rrahjes brutale të Edi Ramës, at`botë, zëri kryesor i publicistikës denoncuese të marrëzisë së pushtetit të kohës, që çuditërisht ‘vdekja’ e kurseu pa e marrë. Eshtë ndër ato ngjarje dhe që dhe Rama vetë nuk e ka amplifikuar e trajtuar, ndoshta ngaqë ‘rrahja’ mizore që i është bërë me gjuhë verbale nga kundërshtari i betuar i tij, ka qenë ku e ku më e rëndë se levat mbas e para koke.

E për kujtesë, po servir dhe një akt tjetër të mynxyrshëm të asaj kohe: rrahjen e poetit, të urtit e të paqmit, Xhevair Spahiu, që të ngratin e morën dhe e çuan në rajon, në një valë terrori ku lehtësisht digjej i njomi me të thatin.  Dhe ja si u shpreh me vargje poeti për atë ditë (Xhevoja, sigurisht):                           

Tre kafshë mbi katër rrota

m`i gëlltitën sytë.

(vdekje, të theri zemra?)

qajnë gishtërinjtë e mi si stalaktitet

për ju, o shpella,

ç`paskështit mbajtur brenda!