Shqipëria, fqinjët dhe Rusia

Ekskluzive nga SHBA – Geri Kokalari (II)

(Vijon nga numri i kaluar)

– Zoti Geri, jemi në 75-vjetorin e Çlirimit të Shqipërisë nga pushtuesit e huaj. A mendoni se ka ende çështje që duhen qartësuar në lidhje me Luftën e Dytë Botërore në Shqipëri dhe bashkëpunimin e Ballit Kombëtar me pushtuesit?

– Më duhet të them se, nuk jam ekspert në lidhje me këtë pjesë të historisë së Shqipërisë, por nga ajo që unë kuptoj, Balli Kombëtar ka qenë në anën e gabuar të fuqive aleate gjatë Luftës së Dytë Botërore, por kishin qëllime fisnike sa i përket kombit shqiptar. Nga ana tjetër, komunistët u rreshtuan në anën e duhur të fuqive të mëdha, por në anën e gabuar sa i përket Shqipërisë, sepse iu përkushtuan më shumë përhapjes së ideologjive të tyre komuniste. Kjo rezultoi në dënimin e shqiptarëve me pesë dekada burgosje në gulagun më të madh të botës me Enver Hoxhën si kujdestarin e tyre. Pra, nëse ka diçka që duhet sqaruar, është që duhet të identifikohen dhe të çohen para drejtësisë ata që mbështetën ngjitjen e Enver Hoxhës në pushtet dhe përndjekjen e atyre që guxonin të përqafonin ideologji të ndryshme, si Musine Kokalari. Për fat të keq, pjesa më e madhe e  këtyre kriminelëve nuk janë më në këtë botë, kështu që shpresoj që tani po digjen në ferr.

– Zoti Kokalari, jetojmë në një kohë tjetër nga ajo e komunizmit. Si i shihni marrëdhëniet aktuale të Shqipërisë me fqinjët e saj, veçanërisht me Serbinë dhe Greqinë?

– Që të jemi realistë, duhet të pranojmë se ka pasur përparime diplomatike në disa fronte, por besoj se serbët do të braktisin pretendimet e tyre për Kosovën kur ata të pranojnë krimet kundër njerëzimit që kryen ndaj shqiptarëve, të njohin zyrtarisht pavarësinë e Kosovës dhe pastaj të hyjnë në BE.

Gjithsesi, unë hyj tek ata njerëz që edhe atëherë do të kem dyshimet e mia. Në fund të fundit, serbët ende po shfryjnë për një betejë që u bë mbi 600 vjet më parë në Fushën e Mëllenjave. Prandaj, jam më i shqetësuar nga aventurizmi i Putinit dhe gatishmëria e tij për të testuar vendosmërinë e Perëndimit dhe nuk jam i sigurt nëse Perëndimi ka guximin për t’u përballur me të, nëse ai do të vendoste të bëhej më agresiv në mbështetjen ndaj Serbisë.

Në një zhvillim disi të papritur, javën e kaluar, pati një raport mediatik që Mark Rossini, ish agjent i FBI-së, deklaroi se Rusia dëshiron mospranimin e Shqipërisë në BE, sepse qëllimi i tyre është të fitojnë qasje në një port të Adriatikut. Ai spekulon se Putini qëndron pas protestave dhe Berisha është kukull e tij.

Rastësisht, pata një darkë me Rossinin disa vite më parë në shtëpinë e një shokut tonë të përbashkët, por që atëherë ai u largua nga FBI pas disa polemikave, kështu që nuk e di se si ai ka qasje në raportet e inteligjencës. Por, duke ditur objektivat e Putinit dhe se Berisha nuk do të ndalet para asgjëje për të rifituar pushtetin, akuzat e Rosinnit nuk tingëllojnë të paqena dhe nuk duhet të injorohen.

Këto janë arsyet pse është e rëndësishme që Kosova të armatoset shpejt dhe të stërvitë ushtrinë e saj dhe të fillojë stërvitjet ushtarake me Shqipërinë. Sa i përket Greqisë, di që ata vazhdojnë të përdorin çdo mundësi të mundshme për të çuar përpara agjendën e tyre luftarake helenistike në Shqipëri, por përgjigja zyrtare duhet të jetë që t’u thuash atyre, që të mbajnë hundët larg Shqipërisë dhe të lejojnë kthimin e çamëve.

– Ka diskutime dhe dyshime për ringjalljen e nacionalizmit në Ballkan. Cila është pika e bashkimit apo ndarjes mes nacionalizmit shqiptar me nacionalizmin grek apo serb?

– Një ringjallje? Nuk e dija që nacionalizmi s’ka qenë ndonjëherë në Ballkan, të cilin disa mund ta quanin djepin e nacionalizmit. Të jemi të saktë, po shohim edhe ngritjen e nacionalizmit në Evropën Perëndimore dhe në SHBA. Mund të thuhet se tendenca të forta nacionaliste midis grupeve të ndryshme etnike të Ballkanit kanë qenë burimi kryesor i konflikteve gjatë shekujve.

Të mos harrojmë se shekulli i 20-të filloi dhe përfundoi me luftëra, dhe të dy konfliktet u nxitën nga nacionalizmi serb. Problemi me nacionalistët grekë dhe serbë është se ata duan që nacionalizmi i tyre të përhapet përtej kufijve të tyre dhe në Shqipëri, ndërkohë që shqiptarët duan të mbeten vetëm brenda kufijve të tyre historikë dhe të ligjshëm, kështu që ata mund të luftojnë vetëm mes tyre.

– I nderuar, Geri! Republika e Maqedonisë tani do të quhet Maqedonia Veriore. A e zgjidh kjo përfundimisht konfliktin me Athinën?

– E vështirë të thuhet. Nga ajo që kam lexuar, përdorimi i emrit Maqedoni në asnjë formë të tij nuk pranohet nga pjesa më e madhe e grekëve, prandaj nuk jam aq i sigurt që kjo e ka mbyllur çështjen. Sinqerisht, është njëkohësisht absurde dhe hipokrite për grekët që të kapen me mitet e tyre të lashta për Maqedoninë, kur merret parasysh se linja e Aleksandrit të Madh përfshinte gjakun shqiptar. Ndoshta qeveria e Shqipërisë duhet të kërkojë zyrtarisht Aleksandrin dhe le të shohim se si do të reagojnë grekët.

– Ju përmendët më herët  se keni pasur një zgjidhje në lidhje me problemin e trafikut të paligjshëm të kanabisit. Cila është ajo?

– Legalizojeni atë! Thjesht shihni ç’ndodh në mbarë botën. Kanadaja ka legalizuar kanabisin për përdorim rekreativ në baza kombëtare. Në SHBA, mbi 30 shtete kanë legalizuar marihuanën për përdorim mjekësor, 10 shtete e kanë legalizuar për përdorim rekreativ dhe është e mundshme që Nju Jorku dhe Nju Xhersi do të legalizojnë marihuanën rekreative në të ardhmen e afërt dhe vetëm këto dy shtete kanë një popullsi të kombinuar pothuajse prej 30 milionë njerëzish.

BE ka rreth nëntë vende anëtare që e kanë legalizuar marihuanën mjekësore, Luksemburgu ka legalizuar së fundi marihuanën dhe më shumë vende të BE po lëvizin në këtë drejtim. Por më e rëndësishme sa i përket Shqipërisë është që Greqia, një anëtare e BE-së, ka legalizuar marihuanën mjekësore dhe ka lëshuar disa licenca për kompanitë që të rritin kanabisin.

Sipas një artikulli të kohëve të fundit në The Wall Street Journal, një kompani amerikane nga Ohio po investon 15 milionë dollarë në Greqi për të kultivuar, përpunuar dhe eksportuar kanabisin mjekësor dhe industrial. Kjo për arsye se vendet në Evropën Jugore, si Greqia, kanë mjedise ideale për kultivimin e kanabisit me shumë dimër të butë, shumë diell, krah pune të lirë dhe porte që sigurojnë qasje të lehtë në tregjet kryesore.

Për këto arsye Greqia dhe Portugalia presin që të bëhen qendra e industrisë ligjore të kanabisit në Evropë. Analistët e njohur në këtë sektor vlerësojnë se tregu mjekësor i kanabisit në Evropë mund të kalojë 50 miliardë euro në shitjet vjetore. Një zyrtar, i cili po koordinon planin e kanabisit të qeverisë greke, ka deklaruar se ka 10 kompani të tjera, kryesisht nga Kanadaja dhe Izraeli, të cilët kërkojnë të investojnë midis 10 milionë dhe 100 milionë euro secila në Greqi për të prodhuar kanabis dhe vlerësohet se investimi i përgjithshëm në kanabis mund të arrijë në 1 miliard dollarë brenda tre viteve të ardhshme.

Pra, edhe një herë, kur të gjithë po ecin përpara, Shqipëria po ecën prapa për të qetësuar një BE që nuk mund të ekzistojë edhe kur Shqipëria është gati për t’u pranuar në të. Nëse Greqia mund të marrë pjesë në këtë industri në rritje të shpejtë, pse Shqipëria nuk mund të bëjë të njëjtën gjë? Shqipëria ka të gjitha burimet e nevojshme për të patur sukses në këtë industri që zotëron Greqia dhe Portugalia dhe tashmë ka reputacionin e të qenit kryeqyteti evropian i marijuanës ilegale.

Pra, pse nuk duhet të bëhet Shqipëria kryeqyteti i kësaj industrie që lulëzon? Kjo mund të bëhet një nga industritë më të mëdha të Shqipërisë që punëson mijëra njerëz në një periudhë relativisht të shkurtër kohe dhe rregullimi i ligjëruar do t’i nxirrte  trafikantët jashtë biznesit.

E vetmja gjë që mund ta ndalojë këtë të bëhet realitet është që BE të shantazhojë Shqipërinë me kërcënime se do të mohojë pranimin, mungesën e vizionit nga liderët apo trafikantët shqiptarë që paguajnë zyrtarët qeveritarë për të parandaluar legalizimin për shkak të frikës së humbjes së tregut për prodhuesit legjitimë. E kuptoj që mund të ketë rezistencë kulturore dhe filozofike ndaj kësaj ideje, por atëherë pse lejoni konsumin e alkoolit? Nuk po them që marijuana është më mirë se alkooli, por dyshoj që është më keq dhe përfitimet mjekësore të kanabisit janë shumë premtuese.

Disa korporata të mëdha amerikane kanë bërë investime shumë miliardë dollarëshe në kanabis sepse lëvizja në mbarë botën drejt legalizimit është e pandalshme dhe kjo po krijon një treg masiv për marijuanën mjekësore dhe rekreative dhe kanabisin industrial. Duke pasur parasysh burimet natyrore të Shqipërisë dhe potencialin për t’u bërë një furnizues i rëndësishëm i kanabisit, do të ishte e pamend që liderët e Shqipërisë të injoronin këtë prirje.

Miku im, Xhevdet! Faleminderit që shpenzuat kohë për të më intervistuar për këto çështje shqiptare.

Intervistoi Xhevdet Shehu