Vlerësim për veprën e prof. Qemal Muratit “Albanologjia si detyrë shkencore – Për historinë e gjuhës shqipe dhe mitet e origjinës”, Instituti i Trashëgimisë Shpirtërore e Kulturore të Shqiptarëve – Shkup, 2020.
Prof. Viktor BAKILLARI
Ky libër i prof. Muratit vjen në një kohë e cila vazhdon t’u fryjë erërave të nacionalizmave ballkanas. Veç (lavdi Zotit!), ai nuk shërben si benzinë për ta gurgulluar në zjarr, por si Vardari e Drini për të shuar këta nacionalizma, duke nisur që nga ai shqiptar e me radhë.
Libri “Albanologjia si detyrë shkencore – Për historinë e gjuhës shqipe dhe mitet e origjinës” i prof. Qemal Muratit, i konceptuar në pesë kapituj, është një vepër që rreket të vendosë rregull në çrregullin (kaosin) që mbretëron lidhur me koncepte e nocione të veçanta në gjuhën shqipe.
Në dy kapitujt e parë, autori trajton tema thelbësore të shqipes: Sa e vjetër është gjuha shqipe? A ka lidhje pellazgjishtja me ilirishten dhe me gjuhën shqipe apo është thjesht mit shqiptaro-ballkanas? Ilirishtja dhe shqipja në synorin e albanologëve dhe ballkanologëve të mirëfilltë. Ç’mendojnë G. Bonfante, R. A. Grossland, Çabej, R. Kataçiq, I. Ajeti, M. Garashanin, për ilirishten dhe shqipen?
Këto përbëjnë palcën e veprës; këto janë tema të mprehta të cilat vazhdojnë ende të debatohen dhe gjithashtu ngjallin shumë interes jo vetëm në arealin shqiptar, por edhe në ballkanistikë.
Prof. Murati pasi ka grumbulluar pothuajse krejt literaturën ballkanologjike (albanologjike vetëkuptohet!), e sistemon dhe na e jep në mënyrë të strukturuar, të përmbledhur (sintetike) dhe nuk ngurron shpeshherë të mbajë qëndrim kritik, madje polemizues lidhur me etnogjenezën e shqipes.
Po jo më pak interesant është edhe kreu 3, në të cilin autori sjell në vëmendjen e lexuesit dhe studiuesit 156 toponime e patronime të renditura alfabetikisht si dhe hedh dritë për zbërthimin e tyre duke sjellë të dhëna etimologësh, por edhe duke mbajtur qëndrim kritik origjinal e mospajtues ndaj tyre në shumë raste.
Areali i këtyre topikëve të analizuar, por edhe i disa etnonimeve më të rëndësishëm është panshqiptar duke nisur nga Greva e Skraparit e gjer në Tuhinin e Kërçovës, nga Kërçova e gjer në Skrapar, nga Vardari në Valbonë, nga Prishtina, Shkupi, Prizreni, Kumanova, Përmeti, Ulqini etj. Një vend interesant zënë disa zëra të rëndësishëm për psikikën shqiptare si: Alban/ Arbën/ Arbër, Berat, Berisha, Bitola, Devolli, Dibër, Elbasan, Fishta, Gjakovë, Korçë, Kosovë, Kruja, Metohi, Mirdita, Ohër, Opar, Pejë, Përmet, Plavë, Prespë, Preshevë, Prishta, Prishtinë, Prizren, Pukë, Skrapar, Strugë, Shkodra, Shkup, Tetovë, Tropojë etj. Po kështu edhe zërat Det, Shqiptar, Gegë, Tosk, etj, apo edhe gjetje etimologjike emrash vetjakë e familjesh.
Libri mbyllet me nderimet e prof. Qemalit, që u ka bërë personaliteteve albanologë nëpër seminare e konferenca shkencore, fjalë me qokë për personalitetet: Idriz Ajeti, Eqrem Çabej, Olivera Jashar-Nasteva, Androkli Kostallari, Emil Lafe, Xhevat Lloshi, Shefkije Islamaj, Isa Bajçinca, Jup Kastrati, Mehmet Çeliku, Remzi Nesimi, Robet Elsi, Tafil Kelmendi, Abdullah Zymberi, Lasgush Poradeci, etj. si dhe fjalë të mbajtura në raste përurimesh revistash, librash, televizionesh, etj.
***
Në këtë vepër, prof. Murati sjell në vëmendjen e publikut përfundime shkencore të gjuhëtarëve Jokl, Çabej, Lloshi etj. se shqipja nuk rrjedh nga pellazgjishtja.
Duke analizuar (ndoshta krejt!) gjuhëtarët që janë marrë seriozisht me shqipen, prof. Murati arrin në përfundimin:
“Ne nuk dimë asgjë nga pellazgjishtja, nuk kemi ndonjë material a fragment të shkruar as nga ilirishtja. Atëherë si mund të bëhen afrime e përngjasime të formave të sotme të fjalëve të shqipes me të gjuhëve gjegjëse të para 2000-3000 vjetëve, aq më tepër kur ato ndërmerren të bëhen nga diletantë të thekur?
Problemi i afërsisë së shqipes me ilirishten shtrohet si një çështje mundësish, dhe jo si një përfundim shkencor.”
…
Shqiptarët e mbajnë veten për pasardhës direkt të ilirëve parakristianë dhe gjithashtu gjuhën e tyre – e cila nuk është e afërt as me sllavishten e as me greqishten – e trajtojnë si pasardhëse të ilirishtes. Por, për këtë nuk ka asnjë dokument të shkruar të përcjellë nga ilirishtja.
- Çabej në veprimtarinë e tij përsiaste gjithmonë: Të flasim me dokumente. Sot, fjalët nuk i beson më kush!
E pra, ashtu si shumë shkencëtarë-albanologë të përgatitur, edhe autori i këtij libri, nuk është fluturak, nuk është nacionalist i sëmurë, por është një studiues me këmbë në tokë.
Duke lexuar fjalinë e mësipërme të prof. Çabejt ne kuptojmë se ajo është një arrë gungë, një lis me gdhenj, një digë e pashpërthyeshme.
Gjithnjë ka pasur nacionalistë të shfrenuar e shfazuar gjuhësorë edhe shqiptarë, por sot, me mundësinë e botimit të çdo gomarërie e derrërie (pra, marrëzie) (Pemët kanë “shpirt” e mjerë ato që priten për këta libra!), numri i diletantëve (siç parapëlqen t’i etiketojë prof. Murati ata etimologë popullorë që nisur nga premisa thjesht ngjashmërie shqiptimore jo vetëm fjalët e gjuhëve të Ballkanit (sidomos greke e sllave) por mbarë gjuhët e botës i shpjegojnë vetëm nëpërmjet shqipes. Turqishtja, gjermanishtja, frëngjishtja, anglishtja, rusishtja, hebraishtja, etj. na u shpjeguakan vetëm nëpërmjet gjuhës së gjuhëve: shqipes. Me shqipen tonë fillon e mbyllet gjithçka.
Por jo më e mirë paraqitet gjendja edhe në Ballkan.
Etimologjia “patriotike” nuk mungon as në Ballkan. Ka serbë, bullgarë, maqedonas, që çdo fjalë ia nënshtrojnë brumit të gjuhës gjegjëse; këta prof. Murati i ka pagëzuar me kampionë të marrëzisë.
Ja si e shtjellon këtë ide autor Murati:
“Në shtjellimet etimologjike onomastike kampionë të marrëzisë na dalin sidomos disa autorë sllavomaqedonas, qoftë me tituj të lartë shkencorë, e qoftë pa tituj – por me bagazh patologjik sllavofilie.
Edhe ato “pak” toponime shqiptare, në truallin shqiptar, i gjejnë të përkthyera nga topikët gjegjëse sllave, si: Mali i Zi nga Crna Gora, Mali i Thatë nga Suha Gora, Ujmir nga Dobrovoda, Vau, nga Brodec etj , – paçka se është krejt e kundërta, kurse në gjithë truallin e Maqedonisë ata pranojnë se ka vetëm 1 (një) topik me prejardhje shqiptare – emri i fshatit malor Qafë në rrethinën e Kërçovës (J. Trifunoski)!
Disa “etimologë” të tjerë sllavë edhe emrin antik të Sharrit plak (Scardus Mons) e çojnë te sll. šara / pila “sharrë”, sepse ashtu ua do qejfi. Me kësofarë etimologjish fëmijnore të çuditshme (čudacki etimologii – siç i quan B. Koneski ) ata shpjegojnë edhe emrin e botës islame Muhamed me fjalë të sllavishtes muha e med (mizë mjalti), fjalën akademi me burim nga greqishtja e çojnë te burimi sllav ukadomija “dom na ukata” (Koneski 1981). Etimologjitë e tilla sllave natyrisht as që meritojnë të merren në shqyrtim, por i sollëm këtu si shembuj sesi nuk duhet të merret dikush me këtë punë “të zezë”.” (Q. Murati.)
***
Shembuj të tillë kampionësh gjejmë edhe në vendin tonë.
Sot me grafomanë – etimologë – llapëtarë (sepse është turp t’i quash gjuhëtarë!) pa përgatitje akademike, pa shkollim të shëndoshë linguistik, me imagjinatë të shfrenuar e shfazuar gëlojnë rrjetet sociale, madje shkruhen dhe botohen përjavë e përmuaj e përvit libra me përmbajtje etimologjike helmuese, do të guxonim të thoshim.
Duke pasur parasysh shembuj të kësaj natyre, libri i prof. Muratit, na thotë: Daleni, mos u ngutni! Lexoni, arsyetoni dhe keni për të parë që shqipja është gjuhë e vjetër, por jo gjyshe-stërgjyshe e gjuhëve.
***
Mandej, prof. Murati ndalet në çështje thelbësore të lashtësisë së shqipes. Nga rezulton të jetë origjina e fjalëve shqipe? – pyet autori dhe nuk vonon të na sjellë të dhëna shkencore:
Bërthama kryesore e shqipes është fondi autokton. Fjalët e trashëguara nga gjuha indoevropiane. Nisur nga ky këndvështrim, këto përbëjnë bërthamën më të qenësishme të gjuhës shqipe.
Pastaj vijnë huazimet. Ndër to vendin e parë e zënë huazimet nga latinishtja, … duke vazhduar më vonë edhe me italishten në periudhën e mesjetës. Huazimet e tjera janë nga greqishtja, për shkak të fqinjësisë, por edhe nga kolonitë greke që kanë qenë të përhapura në bregdetin e Adriatikut. Pastaj ka vazhduar ndikimi edhe në periudhën e mesjetës nga greqishtja e mesme dhe nga greqishtja e re. Por me një dallim cilësor të huazimeve, meqenëse huazimet nga greqishtja e re janë të kufizuara në zonat kufitare, kryesisht në toskërishte, kurse në zonat e veriut janë më të pakta. Huazimet e tjera janë huazimet sllave, sepse në periudhën e mesjetës Shqipëria ka qenë e pushtuar nga fiset sllave, serbe, bullgare, të cilët kanë lënë mjaft fjalë në fushën e bujqësisë dhe në fushat e tjera. Megjithëse ndikimi sllav ka vazhduar edhe më vonë, ai është shtrirë më shumë në zonat kufitare. Së fundi vijnë edhe turqizmat, që paraqesin një porcion të rëndësishëm të gjuhës sonë, por shumica, ashtu si kanë hyrë edhe po dalin nga gjuha, pasi ka kaluar një mënyrë tjetër jetese, ndryshe nga mënyra orientale. Tashmë jemi orientuar nga Perëndimi (Kolec Topalli)” (Q. Murati.)
Ndryshe nga nacionalistët e gjuhësisë, prof. Murati vë në dukje, duke u mbështetur dhe duke nxjerrë përfundime nga albanologët seriozë se ne për histori të gjuhës shqipe mund të flasim vetëm pas 1555 (pas “Mesharit” të Buzukut, ndoshta edhe pak më përpara me formulën e pagëzimit më 1462.
Shqipja është gjuhë vitale, asnjë nuk e mohon. Prof. Murati na sjell një thënie që shkon përkrah kësaj rrjedhe mendimi:
“…sipas studiuesit Joachim Matzinger, indoevropeist pranë Universitetit të Vjenës:
Nga kontakti me romakët kjo gjuhë nuk u romanizua dhe nga kontakti me sllavët nuk u sllavizua.
Gjithashtu, një vend të rëndësishëm Prof. Murati u kushton mendimeve të hedhura në tryezë nga albanologët më të mëdhenj si të atyre që janë për prejardhjen e shqipes nga ilirishtja, ashtu edhe atyre të një lagjeje tjetër që i mëshojnë idesë se gjuha jonë e ka prejardhjen nga trakishtja.
Libri përshkohet kreyefund nga kthjelltësia e autorit në trajtimin e çdo teme, nga kohezioni i ideve dhe nga mbrojtja shkencore që i bën lashtësisë së shqipes.
Shqiptarët – thekson autori – nuk mund dhe nuk duhet ta mbrojnë shqipen me përralla pellazgjike, me predikime të rrejshme si gjuha më e vjetër në Ballkan dhe në botë, por me punë sistematike shkencore dhe me përdorimin korrekt të kësaj gjuhe në komunikimet publike. Gjuha është mbrojtur me këmbëngulje e vetëmohim të rrallë sepse shqiptarët nuk kishin një territor të bashkuar ku mund të jetonin e të vetërregulloheshin. Ja përse gjuha shqipe ka qenë vetë shteti, administrata, gjyqet, ekonomia, pronat, shkolla, bibliotekat, arkiva, ambasadorët dhe ushtria, gjithçka jetike për një komb. Përleshja e parë dhe më e madhe për të mbijetuar shqiptarët para se ta bënin me armë e kryen me gjuhën e tyre. Sepse e dinin këtë mision të saj edhe osmanët, tolerantë në punë besimi fetar apo vetadministrimi ekonomik, në çështje të gjuhës qenë ndër pushtuesit më totalitarë. Dy shenjat më kryesore të identitetit të shqiptarëve, shqipen dhe kujtimin e Skënderbeut, bënë gjithçka t’i shfarosnin. Doemos që nuk ja dolën dot, sepse ishin pjesë të njëra-tjetrës. Gjuha shqipe është sulmuar edhe sepse përfaqësonte unitetin e të gjithë bashkëkombësve (Polovina 2009).
***
Krahas të dhënave shkencore që autori ka vjelë në një literaturë të pasur, në këtë vepër, ne shohim edhe një autor që nuk është thjesht rrëfimtar, përshkrues se ç’kanë thënë dhe dhënë të tjerët, por edhe autor veprues, madje polemizues e luftarak me dije e fakte.
Përplasja e prof. Muratit me filologun klasik Petar Hr. Ilievski i cili mohon elementin gjuhësor shqiptar në Maqedoni, ndërkohë që edhe autorë të tjerë maqedonas si Vera Stojčevska Antić (Antić 2008) pohojnë se deri në fund të shekullit XIX në fshatin Belicë (Maqedoni) nuk ka pasur popullatë shqiptare, dhe se shqiptarët na qenkan ardhacakë në Maqedoni, prof. Murati i përgjigjet se pohimet e tilla janë krejtësisht të pabaza. Autori vazhdon, në mbrojtje të autoktonisë së shqiptarëve: “Për sa i përket Belicës, do të evidentojmë këtu banorët e këtij fshati në vitin 1467, të cilët na dalin me emra pothuajse kryekreje shqiptarë: Tole Gonçe; Dimitri Babeol; Erin Niko; Gon Shimjat; Gjore S-u-ç; Gin Mamin; Gon Kovaç; Gon Damjan; Gerg (ose Kirk) Dobre; Milosh Prokop; Netko, i biri i Bajçin; Radiç Novak; Gon Kosar; Gjorgo Popoviq; Gon Ivrain (Turski dokumenti za istorijata na makedonskiot narod, Opširni popisni defteri od XV vek, Tom III, Arhiv na Makedonija, Skopje, 1976, 330). Linguisti i madh Eqrem Çabej, në veprimtarinë e tij përsiaste gjithmonë: Të flasim me dokumente. Sot, fjalët nuk i beson më kush!
Në veprën e tij në vështrim, elementin shqiptar në nomenklaturën gjeografike të Maqedonisë T. Stamatoski përpiqet ta mohojë krejtësisht me “argumente” të tilla se:
“Gjuha shqipe nuk ka arritur të ushtrojë kurrfarë ndikimi në ojkoniminë maqedonase, sepse kjo nuk ka qenë gjuhë me prestigj dhe populli shqiptar nuk ka pasur epërsi të krijojë ojkonimin e vet. Shqiptarët nuk kanë formuar vendbanime të reja, siç ka ndodhur me popujt e tjerë, por janë infiltruar në vendbanimet e vjetra maqedonase dhe shkallë-shkallë e kanë shtypur këtë popullsi. Ojkonimi i vetëm që lidhet me gjuhën shqipe është Qafa, në Gostivar, nga qafë”!
Prof. Murati u përgjigjet me gjuhën e të tjerëve të cilët nuk janë shqiptarë, çka do të thotë të zhveshur krejt nga konflikti i interesit, në këtë mënyrë:
“Ska dyshim se shqiptarët edhe në kohët parasllave kanë qenë në krahinën e Ohrit” (Henrik Bariç).
Dhe se
“Gjatë sundimit turk Maqedonia në turqisht quhej Arnavutluk dhe banorët e saj Arnavutlar” (Carlo Tagliavini).
Këtu vlen t’ia kujtojmë Stamatoskit që shqiptarët në tërthoret gjeografike të Maqedonisë nuk kanë zënë vendet sllave, por janë një popullsi autoktone e tejlashtë, që si pasardhës të disa fiseve ilire e banojnë këtë vis shumë kohë para ardhjes së sllavëve.
Njohuritë shkencore filologjike të prof. Muratit janë të thella.
***
Duke parë marshin symbyllur të gjuhëtarëve nacionalistë, prof. Murati i kushton një vëmendje të madhe edhe problemeve etimologjike duke sjellë disa shembuj që bien ndesh me logjikën dhe të dhënat e derisotme:
“Etimologjia nuk është një me hetimin e gurrës së një fjale me gjykime arbitrare, me kapërcim nga gjendja e sotme drejtpërdrejt te gurra primare e fjalës me kapje pas elementesh të pakapshme. Ajo përfshin diçka më tërësore dhe duhet t’u mbahet elementeve që janë të qarta e të sakta (Çabej).
Të joshur nga sirena e njëfarë akordi formal fonetik (tingullor), ata shkojnë e afrojnë emrin e masivit malor Ballkan me fjalët shqipe ballë-kanë, paçka se dihet botërisht se emri Ballkan i gadishullit të botës mesdhetare është një fjalë turke që do të thotë “mal, malësi”
Zelltarët e “etimologjive patriotike” afrojnë p. sh. emrin e Zagraçanit – fshat i rrethit të Strugës, me zagari qan, Veleshtë-fshat i Stugës, me vjel, Ladorisht– fshat në rrethinat e Strugës, me fjalë-fjalinë La doriu (barrën), Strimnicë-fshat në rrethin e Tetovës, me strem-nisa “lëvroj tokën thellë për të mbjell vreshtë”, Piroku – fshat i Tetovës, me pirg-u, Goshincë – fshat i Kumanovës, me fjalën ngushticë, Gostivar – me Goca e Tivarit (për ta “mbështetur” këtë legjendë fantastike janë organizuar edhe disa manifestime kulturore me karakter komunal! Po emrat e lokaliteteve Gostil, Gostivisht, Gosturan si duan shpjeguar, nga Gocë ?!).
Zbërthime linguistike shqipezeza janë edhe ato të tipit: Sicilia, që shpjegohet me përemrin sicili, secili; Sparta – me spartim, spastrim; etrusk – me e-tru-s-k, e truallit të Trojës; Faraon me fara jonë, latin me latoj etj., që i hasim këto “margaritarë” mjerisht të publikuara në shtypin tonë dhe në botime të tjera “patriotike”.
Barazimet e tilla toponimike, si ato të mësipërmet, as që mund t’i shtrohen një diskutimi, sepse ato janë kryer me metodë kryekreje të gabuar: nuk mund të quhen as etimologji popullore, as etimologji shkencore; ato mund të quhen etimologji kurrfarë, që e komprometojnë më shumë shtypin dhe botimet ku shfaqen.” (Q. Murati)
***
Ky libër i prof. Muratit vjen në një kohë e cila vazhdon t’u fryjë erërave të nacionalizmave ballkanas. Veç (lavdi Zotit!), ai nuk shërben si benzinë për ta gurgulluar në zjarr, por si Vardari e Drini për të shuar këta nacionalizma, duke nisur që nga ai shqiptar e me radhë.
Spiro Konda ka botuar:Shqiptaret dhe problemi pellazgjik”shume vite te hereshme.Mund te lexoni edhe c’fare ka folur per kete problem dhe Fahri Xharra.Keshtu qe libri i z.Qemal me duket se eshte me qellim te keq,antishqiptar.
Shume sakte e ke thene ti mali.
“…nuk është nacionalist i sëmurë”, hahaha. Autor askush, domethene eshte me mire me qene internacionalist i shendoshe, muzhik sovjetik.
Pse shqetesohesh qe Shqipja eshte e para?
NUK KA GJUHE INDO-EUROPIANE, NUK KA PATUR NDONJEHERE, NUK E KA FOLUR NDOKUSH.
Ky shkrim eshte shkrojtur Shqip por kerkon mos me qene Shqiptar, patriot.
Ky Murati nga sa lecova aty eshte nje autor sharlatan, por edhe anti-shqiptar,
Aty nga sa thuhet ky me shume ka bere debat me keta linguistet sllavo Maqedons te cilet jane qesharake nete gjitha ato qe thone
Ky Murati thote qe nuk ka fjale Pellazge, Kjo tregon qe ky nuk e njef fare historiane e Lashtesisie greke,
dhe nuke aska lexuar asnjehere as Herodotin
Se ja psh , Herodoti thoshte [er Akilin qe ” Vendasit e quanin Akilin , me llagapin Aspetos,
sepse ai vraponte shpjet”
Tani kjo fjale Aspetos qe tregon dike qe vrapon shpejt, me ke eshte me e afert me fjalen greke qe shpejt i thone Grigora, apo me fjalen shqipe qe Shpejt, ose Spejt , eshte enjejta gje
Mora shembull vetem ekte fjale, por ka plot fjale qe vijne nga Pellazgjishtja dhe i ngjajne fjaleve Shqipe.
Per te vertetuar kete , mund ti verifikosh lehte tek Libri i Aristidh Kolas,
Ndersa ne Lidhje me Iliriashten ky sharlatan studjues e pret shkurt , sikur eshte Armik i Shqiptareve,
sepse thote qe “Gjuha Shqipe s’ka lidhje me gjuhen Ilire”
dge pastaj thote qe nuk ka fjale Ilire,
Me keto qe thote ky jo vetem qe eshte antishqoptar, por eshte edhe injorant,
sepse fjale Ilire ka plot
dhe disa nga ato jane te ngjashme me Shqipen dhe disa te tjera nuk kane ngjashmeri me Shqipen.
Porse sic thoshte nje Gjuhetar i huaj, se ato fjale Ilire ,qe nuk kane lidhje me Shqipen, ndoshta mund te kne qene fise Ilire me gjuhe te ndryshme,
qe kane ardhur bashke me Iliret
Sepse Iliret ishin popullsi e madhe shume qe perbehej nga shume dise ,
kur nuk perjashtohet mundesia qe disa nga ato te kene pasur gjuhe te ndryshme nga gjuha kryesore Ilire
Por ama ne kemi plot emra Ilire qe kane kuptim ne gjuhen Shqipe,
dhe perkethehen vetem me gjuhen tone’
As te mos shkoje asnje shqiptar te bleje librin e ketij Anti-shqiptari
Ky i quan shqiptarety nacionaliste qe e bejne cdo gje Shqipe
Por ne kemi Herodotin qe eshte babai i Historise , dhe aty kur flet per Helenet,
Herodoti thote nje genjeshter super-te trashe, dhe askush nga studjuesit greke nuk ja permend
Dhe ja ku e thote genjeshtren Herodoti :
Ai thote se Helenet ne fillimet e tyre, ishin nje dege e vogel e Pellazgeve,
Mirepo Pellazget, thote Herodoti, nuk flisnin gjuhen greke,
flisnin nje gjuhe te panjohur,
ndera Helenet, vazhdon emndimin Herodoti, flisnin gjuhen greke qe ne fillim…..????!!!
Po si ka mundesi qe Helenet duke qene nje dage e vogel e dale nga Pellazget nuk flisnin gjuhen Pellazge , por flisnin gjuhen greke –Kjo eshte genjehster e trashe fare,
Dhe megjithate askush nga greket nuk e ve ne dyshim kete genjeshter bajate, por te gjithe e mbeshtesin faktin se Helenet kane folur greqisht qe ne fillim fare, kur ne fakt nga sa thote Herodoti,
Helenet nuk kane folur fare greqisht por pellazgjisht–me vone ata kane marre gjuhen greke
Ndersa usta Murati na ben kritizerin se gjasme Shqiptaret nuk qenkan Ilire,
por nje zot e di ca jemi pastaj.
Sepse ketu ku jetojne Shqiptaret vetem Iliret kane banuar
ne lashtesi, nuk ka asnje popullsi tjeter sipas Historise se Lashtesise
Keshtu qe je i detyruar te thuash se Shqiptaret jane pasradhes te Ilireve,
pasi nuk ka jetuar askush ketu para Shqiptareve,me perjashtim te Ilireve,
dhe Shqiptaret sic thone Historianet nuk kane ardhur nga ndonje vend tjeter, sepse asnje burim historik nuk thote ndonje fakt te tille
Qemal Murati eshte nje antishqiptar qe me kete librin e tij ve ne dyshim prejardhjen ilire te shqiptareve dhe mohon prejardhjen pellazge.
Gjuha shqipe shkruhej qe ne antikitet. Shembulli me i mire eshte fjalori i Hesikut te Aleksandrise me shume fjale pellazge dhe ilire. Hesiku i Aleksandrise eshte leksikografi me i madh i antikitetit dhe ai ka shkruajtur edhe ne gjuhen shqipe se gjuha homerike eshte gjuha shqipe dhe ai ka perkthyer fjale te gjuhes homerike ne greqishten e vjeter:
https://www.youtube.com/watch?v=5LybloI4Yu8
Pra ka pasur ne antikitet fjalor ne gjuhen shqipe o njerez.
Moret vesh o njerez?
Po ti Viktor Bakillari pse merresh me antishqiptarin Qemal Murati?
Ja ketu e eshte ilirishtja per ata qe nuk e dijne:
https://www.facebook.com/ilirski.pokret/photos/a.427029150818064/457230881131224/?type=3&comment_id=457238451130467
Shume realist dhe me kembe ne toke Qemal Murati. Nuk ekziston asnje prove e shkruar nga pellazgishtja apo ilirishtja. Shume ndryshe nga helenishtja dhe latinishtja. Sipas Cabejt gjuha shqipe e ka prejardhjen nga thrakishtja. Por edhe kjo mbetet hipoteze. Nje profesor j njohur i gjuhes shqipe, i nivelit te Mahir Domit, me ka pas pohuar dikur se ekzistojne vetem 400 fjale te pastra shqip me prejardhje nga ilirishtja apo thrakishtja. Te gjitha fjalet e tjera qe perdorim ne sot ose jane ose huazime ose neologjizma.
Nga sa pashe ne kete liber te ketij muratit ,asnje dokument dhe sqarime mb i prejardhjen shqipe te toponimeve.Permend disa toponime te diskutuashme….si duket ky nuk ka qellim te mire per shqipen.
Me ne fund nje studiues me kembe ne toke,,
Problemi qe ngre eshte shume i vjeter.
Kete deformacion gjuhesor mbi prejardhjen e fjaleve,emrave,si gjurme te pronesise se truallit,nuk e cpikem ne shqiptaret.
Semundjet me pretendime historike,ethnike dhe gjuhesore i sollen ne Ballkan greket e rinj,e kane burimin qe ne kohe te shejtan Kozmait,Linden ne manastiret mesjetare,ne Patrikanen e Stambollit,,Frymezuan prifter e murgjer qe shume kohe perpara se shqiptaret liridashes te sakrifikonin per te sajuar nje shtet nje ethni te zhdukur ne rrjedhe te Historise..Qe shume kohe para se shqiptaret te grekezoheshin ne shtetin hybrid me emrin konvencional-Greqi,,Greqia e lavdishme ,nena e gjithe popujve,gjyshja e te gjitha gjuheve te botes,ishte formuar ne trute e banoreve,arberore,vllahe,sllave,por edhe rumune e bullgare,nga kjo propogande e ndyre antishkencore.
Nese doni te njihni propoganden e manastireve grke te mesjetes mbi banoret authoktone, lexoni etimollogjite dhe profkat historike te nje injoranti grekafon me nofken Pellasgos,qe tani e ka nderruar Erdogan.
Eshte si nje fosile greke e shek.XVIII-XIX.
Me ate gjuhe fliste shejtan Kozmai.
Natyrisht qe kjo semundje greke u perhap si epidemi nder popujt e Ballkanit.Rumuneve u doli per mbare,sepse 1 shekull para se kisha greke te binde shqiptaret e Greqise te beheshin greke,kete loje e bene me Vllahi.Por populli i Vllahise ju vu drune priftave greke,,I perzune,,Perzune dhe pashallaret turq qe sherbenin si force mbeshtetese e Kishes Greke.
Keshtu filloi revolucioni Rumun qe u kurorezua me Pavaresine e Rumanise.Pasi deshtuan ne Rumani Kisha greke filloi lojen me shqiptaret ne Greqi dhe ne Epir.
Ne shqiptaret jemi te fundit e kesaj loje popullore me gjuhen.Cabej e ka demaskuar qe ne 1930,kur ishte ende student ne Viene,ne artikullin,:Pseudo filologet.
Eshte si nje loje patriotike,Kush eshte me i vjeter?Filloon me Pellazget,,disa e filloojne me Allienet,Marsianet Atlantiden,Egjiptin e lashte.
Thoti flet shqip”
Per pellasget kemi vetem nje fjali te Herodotit:Para ardhjes se grekeve,ketu banonte nje popull qe quhej Pellazg..Flisnin me -S.
Tani i kane marre gjithe emrat e Ballkanit me -S dhe ja atribuojne pellasgeve.
Nuk ka asnje fjale,asnje mbeturine fjale e shkruar ne gjuhen pellasge.
Kane mbetur ca zakone te lashta qe i atribuohen popujve Matriarkale,numurimi vigesimal e ndonje gje tjetr.
Shkenca pellasgjike e prof.Konda,Zheji,Kocaqi eshte si nuskat e hoxhes qe zevendesojne mjeksine shkencore.
Aristidh Kola dhe Niko Stillo nuk kane formim gjuhesor,as te nje mesuesi gjuhe letersie qe eshte diplomuar ne Fakultetin perkates
Akademikja Nermin Vlora nuk ka formimin gjuhesor as te nje nxenesi te mire me arsim 8 vjecar,sepse nuk di te ndaje fjalet e brumit indoeuropjan te shqipes nga huazimet.Dhe kjo tyryfycke me shkollen e kordheleve te kuqe,merret me zberthimin e Etruskishtes me gjuhen shqipe.
Alexander Xhuvani sa merrte vesh,se ne Tirane po vjen Spiro Konda,ja mbathte per Shkoder,se nuk e duronte dot.
Eqrem Cabeu nuk denjoi kurre ta takonte Nermin Vloren,megjithese kjo vinte nen shoqerine e Nexhmije Hoxhes.
Keta sharlatane te gjuhes jane edhe imponues,sepse
xhahili eshte imponues,zhurmemadh dhe arrogant.
Botimet joprofesionale ne kete fiushe jane jo vetem mullare kashte,por jane te demshem per prestigjin e
popullit shqiptar.Greket qe e nisen kete loje kane filluar te qeshin-Ja,shiko cfare pretendojne “shkencetaret” shqiptare,ju thojne evropianeve.
Redaksite qe botojne libra te pretenduar gjuhesor mund ta nderpresin kete marri.Mjafton t`i kerkojne autorit;
1- Diplomen e Fakultetit Gjuhe-letersi shqipe
2-Nota e provimit te gjuhesise historike mbi 8.
3-Gjuhe te vjetra Latinisht,greq.vjeter,sllavishte vjeter,sanskrisht.
Asnje sharlatan nuk i ploteson keto kritere.
Dhe asnje studiues,qe i ka keto njohuri nuk sheh yllin e te marri pyllin deri tek pellasget,atlantet dhe jashtokesoret.Prshendes autorin Murati,
E mira do te ishte te dija edhe ne cilen librari ne Tirane gjendet libri i prof.Muratit.
Teme teper e interesante dhe e rendesishme, por qe per te diskutuar per te ne menyre profesionale dhe jo thjesht patriotike, “duhet vendi dhe kuvendi” Kjo teme eshte kaq e veshtire sa qe per dekada te tera jane marre albanologe me emer, brenda dhe jashte dhe kurre nuk arritur ne nje definicion perfundimtar dhe te sakt. Kjo tem eshte thjesht monopl vetem i specialisteve te fushes.
Ne komentusit “patriot” dhe amatore, kemi se ku mund ta tregojme talentin tone ne shtypshkrimet tona te perditeshme.
Teme teper e interesante dhe e rendesishme, por qe per te diskutuar per te ne menyre profesionale dhe jo thjesht patriotike, “duhet vendi dhe kuvendi” Kjo teme eshte kaq e veshtire sa qe per dekada te tera jane marre albanologe me emer, brenda dhe jashte dhe kurre nuk arritur ne nje definicion perfundimtar dhe te sakt. Kjo tem eshte thjesht monopol vetem i specialisteve te fushes.
Ne komentusit “patriot” dhe amatore, kemi se ku mund ta tregojme talentin tone ne shtypshkrimet tona te perditeshme.
Cabeu ashtu si mesuesi i tij Jokli mbrojne tezen e prejardhjes ilire te gjuhes shqipe.
Mbrojtesi me i flakte i prejardhjes thrake te gjuhes shqipe,eshte Vajgandi,te cilit Cabeu ju pergjigj me 5 teza te famshme.Ne fund i thote:Edhe neqoftese shqipja rrjedh nga thrakishtja,kjo prape tregon qe ne shqiptaret jemi vendas ne trojet ku banojme sot,qe para ardhjes se romakeve ne keto ane.
Lidhjet e ilireve me thraket jane kaq te forta qe ne prehistori sa veshtire t`i ndash.Jane dy popuj qe zbriten bashke ne Ballkan nga Europa verilindore,konkretisht vendet balltike.>Gjurmet qe lane nga ky udhetim jane malet Karpate,qe spjegohen me shqipen karpe-gur,shkemb.Bukureshti-shqip bukur,per analogji Tergesti-sot Trieste nga treg.Per 2000 vjet para dyndjeve sllave ilire dhe thrake ishin te nderthurur,sa autoret antike disa fise here i quajne thrake,here ilire.
Psh fisin e Tribaleve qe jetonin ne Fushen e Pollogut Tetove)shumica e autoreve e quajne Thrak,ndersa Dardanet,Desaretet,Lynkestet,Enkelejte qe i rrethojne jane fise ilire.Nje testament i supozuar i Alexandrit te Madh,flet per fise ilire ne rrjedhen e poshtme te Danubit,kur fiset e Beseve,Dakeve dhe Myzeve qe i rrethojne jane fise thrake.
Duke u bazuar sa shkruhet këtu, do të thoja se këto janë gjëra dihen nga gjuhëtarët. Janë disa “piketa” të dokumentuara që sqarojnë historinë e gjuhësisë. 1. Gjuha pellazge nuk është e dokumentuar dhe nuk e dimë se si ka qenë.
2. Gjuha shqipe rrjedh nga ilirishtja, por mund të jetë shkruajtur me germa të gjuhëve të pushtuesve.
3. Thrakishtja jo vetëm që nuk është shkruajtur, por ajo humbi si gjuhë pas shekullit të VI-të, dhe thrakasit e mbetur flisnin sllavisht. Pra u asimiluan nga sllavët.
4. Dakët që kanë qenë degëzim I thrakasve, u asimiluan nga romakët dhe jo sllavët. Rumunët kanë 20 % të fjalëve latine.
5. Në “pemën” e gjuhëve indoeuropiane, vetëm shqipja, greqishtja dhe armenishtja, janë unike dhe mbahen si gjuhët më të vjetra të Europës, të tjerat kanë evoluar më shumë duke krijuar degë të mëdha si grupi sllav, grupi gjermanik dhe grupi latin. Turqishtja, hungarishtja dhe finlandishtja nuk bëjnë pjesë në gjuhët indoeuropiane.
Po të studiohet historia e formimit të kombeve, del e qartë edhe trashëgimia gjuhësore. Gjuhët e thrakasve, dakëve, skythianëve, avarëve, bullgarëve, serbëve, kroatëve,etj. janë zhdukur duke marrë gjuhën sllave, apo magare tek hungarezët. Ne jemi me fat që shqipja vjen nga ilirishtja dhe për këtë arsye mbahet si nga më të vjetrat, por është e vetme dhe si gjyshe dhe stërgjyshe sikurse shkruan autori ka “trungun” indoeuropian.
Instituti Mbretëror i Suedisë, institucioni më prestigjioz në botën e gjuhëve dhe doktoraturave të tjera së bashku me kolegjin Trinity dhe Oxford, ka botuar se gjuha shqipe është gjuha më e vjetër indo-evropiane dhe shqiptarët janë kombi më i vjetër në Evropë.
Gjuha shqipe është përcaktuar të jetë më e vjetra nga gjuhët evropiane nga studimet e ADN-së / gjeneve në Stanford U. (Luigi Cavalli-Sforza).
Përveç kësaj është përcaktuar
përmes datës së karbonit që indo-evropianët e parë erdhën në Ballkan përmes Azisë së Vogël dhe më pas u përhapën si bujqë në të gjithë kontinentin duke dashur tre mijë vjet për të udhëtuar kaq shumë kilometra, MB (Colin Renfrow).
Gjuha shqipe është kështu “Gjuha meme” e të gjitha gjuhëve evropiane që ekzistojnë sot.
(George Fred Williams 1914) – Nëse kthehemi në para-histori, përpara se homeri rapsod të këndonte perëndesha dhe heronj të metodologjisë, para se të shkruhej gjuha greke, një komb i njohur jetonte me emrin Pellazg.
Shqiptarët janë paraardhësit e vetëm që e kanë origjinën nga kjo racë e fuqishme parahistorike. Kohët e fundit është vërtetuar se Pellazg – et ishin Iliret antikë. Shqipja ishte gjuha e vërtetë e Homerit, pasi grekët kanë kopjuar nga rapsodiani Pellazg eposin e tyre të pasur. Kujtim Shehu, Kacanik – përkthyer nga libri nga Dhimitri Pilika “Pellazg – Origjina jonë e Mohuar” i cili ka përfunduar një hulumtim të gjerë mbi origjinën e Pellazg.
Johann Georg von Hahn në Albanesische Studien e tij në 1854 identifikoi gjuhën pellazge me “Ur-Albanian”.
Në këtë, ai ndoqi sugjerimet e mëparshme nga Giuseppe Crispi (Memoria sulla lingua albanese, Palermo 1831). ne kete “teori pellazge” e origjinës shqiptare kane shkruar dhe autorë të tjerë të shekullit të 19-të
—-
Thesari i gjuhëve: një fjalor rudimentar i filologjisë universale
Nga James Bonwick, Studimi i Gjuhëve të Huaja – 1873 – 301 faqe
Faqe 265
Thraco-iliriane (pellazgjike) gjuhet e sqaruara nga shqipja
—
The Treasury of languages: a rudimentary dictionary of universal philology
By James Bonwick, Foreign Language Study – 1873 – 301 pages
Page 265
Thraco-illyrian (pelasgic).Class-name for the languages illustrated by Albanian
—
Përsëri Departamenti i Gjuhësisë në Vjenë, Shqipja e vjetër kualifikohet si një ndikim i madh në gjuhët Ballkanike
Një projekt nga Departamenti i Gjuhësisë në Universitetin e Vjenës provon se shqipja (e vjetër) ishte një ndikim i madh në gjuhët e tjera të Ballkanit.
—–
The Vienna Department of Linguistic, old Albanian qualifies as a major influence on Balkan languages
A project by the Department of Linguistics at the University of Vienna aims to prove that (Old) Albanian was a major influence on the other Balkan languages.
https://www.fwf.ac.at/en/research-in-practice/project-presentations-archive/2008/old-albanian-living-legacy-of-a-dead-language/
Duke kerkuar Europën në kufijtë e Shqipërisë
Gilles de Rapper
“Pellazgët janë paraardhësit e të gjithë evropianëve, por vetëm shqiptarët janë pasardhësit e tyre të drejtpërdrejtë dhe autentikë dhe, si të tillë, mund të pohojn për një lloj autoktoni absolut në Evropë.
Duke pretenduar prejardhjen pellazgjike, mbështetësit e këtyre ideve po shndërrojnë margjinalitetin –
Shqiptarët janë në kufijtë e Evropës – në qendër dhe superioritet – ata janë më shume evropianë se kushdo tjetër. ”
Looking for Europe on the borders of Albania
Gilles de Rapper
“The Pelasgians are the ancestors of all Europeans, but only Albanians are their direct and authentic descendants and, as such, can claim for a kind of absolute autochthony in Europe.
By claiming Pelasgic ancestry, supporters of these ideas are transforming marginality – Albanians are on the margins of Europe – into centrality and superiority – they are more European than anyone else.”
https://halshs.archives-ouvertes.fr/file/index/docid/343436/filename/de_Rapper_2008_-_Looking_for_Europe_on_the_margins_of_Alba_.pdf
Rishikimi Tremujor Perandorak dhe Aziatik dhe Vëllimet Orientale dhe Koloniale 1-2
Nga Instituti Oriental (Working, Angli), Shoqata e Indisë Lindore (Londër, Angli) Faqe 158-162
Autorët kërkojnë të provojnë, në radhë të parë, se historikisht, etnologjikisht dhe filologjikisht, Shqipetari i tanishëm është pasardhës linear i Pellazgëve të lashtë në racë dhe fjalë;
The authors seek to prove, primarily, that historically, ethnologically, and philologically, the present Shkypetari are the lineal descendants of the ancient Pelasgians in race and speech;
http://books.google.com/books?id=fL0VAAAAYAAJ&pg=PA159&dq=The+authors+seek+to+prove,+primarily,+that+historically,+ethnologically,+and+philologically,+the+present+Shkypetari+are+the+lineal+descendants+of+the+ancient+Pelasgians+in+race+and+speech%3B&lr=&cd=1#v=onepage&q=The%20authors%20seek%20to%20prove%2C%20primarily%2C%20that%20historically%2C%20ethnologically%2C%20and%20philologically%2C%20the%20present%20Shkypetari%20are%20the%20lineal%20descendants%20of%20the%20ancient%20Pelasgians%20in%20race%20and%20speech%3B&f=false
—-
Duke kerkuar Europën në kufijtë e Shqipërisë
Gilles de Rapper
“Pellazgët janë paraardhësit e të gjithë evropianëve, por vetëm shqiptarët janë pasardhësit e tyre të drejtpërdrejtë dhe autentikë dhe, si të tillë, mund të pohojn për një lloj autoktoni absolut në Evropë.
Duke pretenduar prejardhjen pellazgjike, mbështetësit e këtyre ideve po shndërrojnë margjinalitetin –
Shqiptarët janë në kufijtë e Evropës – në qendër dhe superioritet – ata janë më shume evropianë se kushdo tjetër. ”
Looking for Europe on the borders of Albania
Gilles de Rapper
“The Pelasgians are the ancestors of all Europeans, but only Albanians are their direct and authentic descendants and, as such, can claim for a kind of absolute autochthony in Europe.
By claiming Pelasgic ancestry, supporters of these ideas are transforming marginality – Albanians are on the margins of Europe – into centrality and superiority – they are more European than anyone else.”
https://halshs.archives-ouvertes.fr/file/index/docid/343436/filename/de_Rapper_2008_-_Looking_for_Europe_on_the_margins_of_Alba_.pdf
Lina,Studimi gjenetik nuk i behet gjuhes,por i behet gjakut.
Prandaj linku jot mbi studimin bgjenetik te gjuhes i kryer nga ai instituti prestigjioz ne Suedi,eshte fals.
Banoret me te vjeter te Europes,pra edhe te Ballkanit nuk jane indoeuropjanet,por jane Afrikanet.
Per keto periudha te mugeta te prehistorise nuk behet fjale per shkrim,jane gjetur vetem eshtra njerezish dhe vegla gjuetie.Popujt bujqesore nga veriu Afrikes qe kaluan Bosforin rreth 8 mije vjet me pare u perhapen ne Greqi,dhe Ballkan,kane nje fare zhvillimi kane vegla pune dhe Poceri.Krahasimi i teknikes se pocerise dhe veglave te punes i ndricoi studiuesit ti percaktojne me prejardhje LEVANTINE.Edhe analizat e ADN te mbetjeve njerezore japin te njejtin rezultat.Jane popullsi nga veriu Afrikes.IGENEA,Instiututi zviceran i Gjenetikes ne baze te sondazheve mbi popullsite ballkanike percaktoi Greket me perqindjen me te larte te kesaj popullsie.Keta nuk ishin Indoevropiane.
Keta jane Pellasget te cilet i permend Herodoti ne nje fjali te vetme,si banoret qe gjeten greket e lashte
Gjurme te lashta te kultures se tyre gjenden ne Krete dhe ne Mikene.Shkencetaret njezeri jane te mendimit se keta popuj me origjine nga Afrika,ishin popuj MATRIARKALE.
Indoeuropjanet,Iliret,Thraket,Greket,Keltet,Latinet etj,,ishin popuj PATRIARKALE.
Prandaj Pellasget nga Afrika dhe Iliret nga EuropaLindore nuk kane asnje lidhje prejardhje midis tyre.Edhe zakonet,veglat e punes dhe pocerine e kane te ndryshme.
Iliret e pare qe zbriten ne Ballkan,deri ne periudhen klasike,varrimet i benin me tuma,cka nuk ishte karakteristike e popullsive pellazgjike,.Varrimin me Tuma e ke nga fushat e Rusise deri ne Pazhok,Vlore Sarande.etj.
Nga analizat e ADN greket dalin me shume Pellazge se shqiptaret.Kjo eshte e natyrshme.Pellasget ishin popull bujqesor dhe kultivonin fushat,.Cdo benin ne malet e Shqiperise?
Greket dhe Pellazget jane popuj te ndryshem.
La Grèce avant les Grecs, étude linguistique etnographique By Louis Benloew
Në 1877 Louis Benloew filologu i shquar francez shkroi librin me titull Grèce avant les Grecs ose “Greqia para Grekëve”
Në tokën e Greqisë ka gjurmë të shumta të një civilizimi më të lashtë se koha e civilizimit Grek. stralli, vegla dhe secila uniformë e një fillimi të tërë, të cilat janë aty për të provuar shumicën, ndërsa grekët nuk kanë pasur asnjë kujtim të tyre gjenetik dhe se periudhën më të bukur të historisë së tyre ata nuk hezitojnë ta deklarojnë veten autokton.
Autori thotë se Grekët ishin të tretët me radhë, të mbërriturit në këtë tokë dhe se emrat e vendeve, maleve, lumenjve, personazheve legjendar, të cilët nuk i shpjegoi përmes mitologjisë Greke dhe duket se bien në fjalorin e një idiome të huaj .
Shumë nga këto qytete i përkisnin Pellazgëve, Lelegeve, Kaukoneve dhe Dardanisë.
Deri më tani duket se vetëm një gjuhë na arrin ta sqarojmë: kjo gjuhë është shqipja.
https://books.google.com/books?id=EwEZAAAAYAAJ&newbks=0&printsec=frontcover&dq=Gr%C3%A8ce+avant+les+Grecs&hl=en&source=newbks_fb#v=onepage&q=Gr%C3%A8ce%20avant%20les%20Grecs&f=false
Komrntuesi i librt të Muratit, ndofta nuk e ka nivelin përkatës për një pasthenie të lirit. Kjo kuptohet nga trajtimet e tij që disxa herë na jep të kuptojmë sr Murati është një studiues me kembë në tokë dhe nga ndonjëherë na e jep si një studjues anti shdqiptar i thekur. Si për fundim, mirë është të lexohet libri dhe gjuhetare profesioniste të japin qendrumet e tyre, bile dhe zyttare, jo sç shkuajne keta llomotites që janë pa yndyre intelektuale. Kush e thotë që gjuha shqipe është gjyshe dhe stërgjyja e gjuheve? Askush, po vetëm ky murati dhe ky që i bën pasthenien. Gjuha shqipe dihet vetëm që është Gjuha më e vjetër, dhe kjo vlen për ne europianet dhe disa prej popujve eth e qark Europës. Nëse gjuha shqipe do të ishte stergjyshja e gjuhëve, atëhere edhe knezcja apo jaonezcja etj gjuhë do rridhnin nga gjuha shqipe? Jo z. Murat dhe të tjerë si ti nuk ka të bëjë, pir sjelljanë këtë kuotim nga ana jyaj është pikërisht qëllimi i juaj antishqiotar për të bërë zmadhime me të cilat të qrshin dhe tallen të tjerët. Edhe thënia e cabejt, dikut prifesori im, se duhen dikumente…. nuk ka atë kuptim që ju e citini. jo aspak. Tjetër a e dini ju se njerezt e parë nuk kishin gjuhë të folur, por komunikonn me tongje, me thirrje britmash që nuk ishin fjalë? Atehere nëse e dini këtë fakt, pse ngulni këmbë që të kerkohen dokumente që mbi 20,000 e më shumë vite duhet të ketë gjuhë të shkruar? Zoterinj me ato toponimet duhet të jeni me të kujdeshem për tju besuar sepse vertet ne shqipen e sotme kemi ndërhytje nga sllavizmi dhe greqizmi, pirajo që na dallon është se krahas atyre fjaleve huazyese kemi të pacenuara edhrfjalest baze, burimore të plota pellazge. Nje shembuull: Ujitja e tokes=vaditje, pitisje, pir baza është ujitje. Kaq sa për t’ju tregya se po shkisni nga binaret. Jepi Çezarit atë që i takon Çezarit. As më pak e as më shumë. Mos harroni : në kapercyellin e eres së vjetër në të rënë Straboni, kur shkeli në Thesproti/Çamëri ka shkruar sr në atë vend ai takoi një popull pellazg. Nëse deshironi lexojeni Strabonin për të vazhdyar “studimet” tuaja shkencore.
Arberor Epitoti. Gjenova, më 10/09/2020. –
O ti Arberor Epiroti.
Eqrem Cabej ishte nje tradhetar.
Gjuha shqipe shkruhej qe ne antikitet. Shembulli me i mire eshte fjalori i Hesikut te Aleksandrise me shume fjale pellazge dhe ilire. Hesiku i Aleksandrise eshte leksikografi me i madh i antikitetit dhe ai ka shkruajtur edhe ne gjuhen shqipe se gjuha homerike eshte gjuha shqipe dhe ai ka perkthyer fjale te gjuhes homerike ne greqishten e vjeter:
https://www.youtube.com/watch?v=5LybloI4Yu8
Pra ka pasur ne antikitet fjalor ne gjuhen shqipe. Ne ate fjalor jane me shume se 2.000 fjale shqipe.
Eqrem Cabej e njihte fjalorin e Hesikut te Aleksandrise dhe duhej te shkruante per kaq shume fjale shqipe te shkruara ne antikitet dhe madje ne fjalorin e leksikografit me te madh te antikitetit. Edhe Nelson R. Cabej qe ka shkruajtur disa here ne gazeten Dita i di keto. Edhe te gjithe akademiket e albanologjise dhe te gjuhesise i dine keto por nuk i thone.
Pse i fshehu Eqrem Cabej keto fjale kaq te shumta te gjuhes shqipe?
Pse mohonte Eqrem Cabej origjinen pellazge te shqiptareve dhe qe iliret dhe pellazget ishin i njejti popull por vetem me emertime te ndryshme?
Bota flet per origjinen pellazge te shqiptareve, dhe ca shqiptar nuk duan ta pranojne, e cuditshme !!!
Per ke punojne valle!!!
——
Greqia dhe Grekët, tr. [Nga Lifvet i gamla verden] nga M. Howitt Nga Fredrika Bremer 1863
Faqe 294
Pothuajse e gjithë popullsia e Eleusis është shqiptare, dhe flet gjuhën shqipe – një gjuhë krejt e ndryshme nga greqishtja, dhe e cila është pohuar nga shumë njerëz të jetë një pasardhës i gjuhës më të lashtë pellazge. Ajo është ende gjuha popullore e Shqipërisë (Epirit), vendit në të cilin adhurohej Zeusi Pellazg.
——
Greece and the Greeks, tr.[from Lifvet i gamla verden] by M. HowittBy Fredrika Bremer 1863
Page 294
Nearly the whole population of Eleusis is Albanian, and speaks the Albanian tongue—a language altogether different from Greek, and which is asserted by many to be a descendant of the most ancient Pelasgian tongue.
It is still the popular language of Albania (Epirus), the country in which the Pelasgian Zeus was worshipped.
http://books.google.com/books?id=j1MBAAAAQAAJ&pg=PA294&dq=ALBANIANS+pelasgians++ANCIENT+GREEK&lr=#v=onepage&q=&f=false
Po ti Lina ca mendon?
Pse ngulte kembe Eqrem Cabej qe gjuha shqipe nuk ka qene e shkruajtur ne antikitet? Eqrem Cabej e dinte qe gjuha shqipe shkruhej ne antikitet dhe e dinte qe mbishrimet etruske, mesape, mikenase, eteokretase, jone, dore, eole, like, frige etj. jane ne gjuhen shqipe. Edhje fjalorin e Hesikut te Aleksandrise e njihte Eqrem Cabej. Po pse nuk i thoshte Eqrem Cabej keto qe shqiptaret ta dinin qe gjuha shqipe eshte edhe gjuha me e vjeter e shkruar e Evropes?
Sepse gjatë sistemit komunist , ishte e ndaluar të flasësh për ato gjëra,
kjo mund të provokonte një luftë me Greqinë. Dhe sot, për shkak të
qindra mijëra migrantë shqiptarë në Greqi, mendoj se qeveria nuk dëshiron konflikt me Greqinë. Gjithçka është politike.
—-
Edwin E. Jacques shkruan ne librin Shqiptaret:
Shumë shqiptarë, të cilët rrjedhin nga ilirët dhe pellazgët, i gjejnë rrënjët e tyre tek Akili dhe heronjtë e tjerë të rrethimit të Trojës, dhe pretendojnë se Aleksandri i Madh është i tyre.
Gjatë dymbëdhjetë periudhave të njëpasnjëshme të dominimit të huaj, identiteti etnik i shqiptarëve është kërcënuar vazhdimisht, së pari nga perandoritë kristiane Lindore dhe Perëndimore , pastaj nga Turqit Osmanë dhe së fundmi nga komunistët Sovjetikë dhe Kinezë.
—-
Shqiptarët: një histori etnike nga kohërat parahistorike deri më sot
Nga Edwin E. Jacques
Faqja XIV
Njerëzit pyesin më konkretisht, nga e kanë origjinën shqiptarët?
Së pari, ne do të shqyrtojmë gjetjet arkeologjike, pastaj punën shumë të sofistikuar detektive të ekspertëve gjuhësorë dhe së fundi traditat popullore të ruajtura në kronikat më të hershme të studiuesve antikë.
Këtu zbulojmë gjurmë të kulturës parahistorike shqiptare.
Ky popull i lashtë pellazgjik daton nje qytetrim me te hershem se ai Grek dhe Romak.
——–
The Albanians: an ethnic history from prehistoric times to the present
By Edwin E. Jacques
Page XIV
People ask more specifically, where did Albanians originate?
So first we shall examine archaeological findings, then the highly sophisticated detective work of linguistic experts, and finally the popular traditions preserved in the earliest chronicles of ancient scholars.
Here we discover trace of Albanian‘s otherwise incomprehensible pre-historic culture.
This ancient Pelasgian people antedated the developing civilizations of Greece and Rome .
Their determination to preserve their ethnic identity, their passion of their own land, language and liberty were threatened by both the eastern and western empires of Christendom, and later by the ottoman Turks.
https://books.google.com/books?id=IJ2s9sQ9bGkC&pg=PR14&dq=People+ask+more+specifically,+where+did+Albanians+originate%3F+So+first+we+shall+examine+archaeological+findings,+then+the+highly+sophisticated+detective+work+of+linguistic+experts,+and+finally+the+popular+traditions+preserved+in+the+earliest+chronicles+of+ancient+scholars&lr=&cd=1#v=onepage&q=People%20ask%20more%20specifically%2C%20where%20did%20Albanians%20originate%3F%20So%20first%20we%20shall%20examine%20archaeological%20findings%2C%20then%20the%20h&f=false
Plotesisht dakurt me ti eqrem qabej nuk ka kontribu ne studimin e shqipes ashtu si pretendohet…Ai asgje domethenese nuk ka bere per shqipen.Nuk e meriton te quhet albanolog…
PËRJETËSIA e Gjuhës Shqipe (Shqip) Që nga Fillimi
The Preservation of Albanian Tongue (Shqip) Since the Beginning
Në fillim, njerëzit kishin një gjuhë (gjuhë, shqip). Pastaj, ata mundën ose nuk mund ta lëshonin gjuhën (len… gjuha, Shqip).
Gjuha natyrale shqiptare (Shqip) nënkupton përdorimin e gjuhës në gojë për artikulimin e fjalëve (shqiptoj, Shqip).
Përjetësia e Shqip (Fjalimi) është në fjalët e saj që janë togfjalësha, fraza, pjesë ose fjali të shkurtra. Fjalimi (Shqip) dhe gjuhët e tjera (len gjuhët, Shqip) mbajnë këto lloje të fjalive me fjalë për të provuar qëndrueshmërinë e Shqip.
Fjalimi (Shqip) kishte forma lokale dhe të shkolluara në antikitetin e largët.
Prandaj, lloje të ndryshme të shkrimit shfaqen tani. Meqenëse stili i shkolluar ishte në përdorim të përgjithshëm dhe u bart më vonë në letrat dhe librat e gjuhëve (len gjuhëve, Shqip), ai është ruajtur i pandryshuar. Pjesët e saj, sado të vogla janë, çdo herë lexohen dhe kuptohen shpejt duke përdorur Shqip bashkëkohor. Fjalimi (Shqip) ishte shtresa e parë në zonën Euro-Mesdhetare. Ishte Fjala (Shqip) e Nefilimëve (Nëfillimëve). Shqip i sotëm mund të përdoret për të lexuar dhe kuptuar të dyja fjalët në idioma të tjera dhe shkrime të lashta.
https://files.eric.ed.gov/fulltext/EJ1255253.pdf
———–
PËRJETËSIA E GJUHËS SHQIPE QË NGA FILLIMI
(Sa e vjetër është gjuha shqipe dhe pse?) Saimir A. Lolja Fakulteti i Shkencave të Natyrës, Universiteti i Tiranës, Blvd. Zogu I, Tiranë 1001, Shqipëri
https://bulevardionline.com/2020/07/10/perjetesia-e-gjuhes-shqipe-qe-nga-fillimi-sa-e-vjeter-eshte-gjuha-shqipe-dhe-pse/
Fjalet e latinishtes shpjegohen shume lehtesisht me gjuhen shqipe.
Shikoni keto se gjuha shqipe ka krijuar latinishten ne antikitet si nje gjuhe artificiale:
https://www.youtube.com/watch?v=UMLAWedKmtk
https://www.youtube.com/watch?v=5YMHQNEB3k0
Ajo që shkruan Lina janë shumë të vërteta. Gjuhtarët si Murati, Bakillari etj. kanë një gabim themelor, që librat që përfolin le tu bëjnë recenzë dhe me fakte mendimet e atorëve të ndryshëm kështu i hedhin poshtë. Këta bëjnë të kundërtën, nuk i lexojnë vepra që trajtojnë shqiptarët dhe gjuhën shqipe të ardhur nga pellazgët, por pa i lexuar ato ju turren autorëve i quajnë me gjithfërlloj epiteti. Kjo është e gabuar. Janë botuar shuë dokumente mbishkrime të lashta në gjuhën pellazge e ilire dhe Murati e Bakillari me tituj profesorë shkruajnë që nuk ka asnjë dokument të shkruar pellazgjisht e ilir. Këta nuk e dinë që janë botuar shumë dokumente. Në librin e Luftlla e Liljana Pezës “Gjuhët e lashta të Ballkanit dhe Anadollit dhe familja pellazgjike e gjuhëve, Tr. 2018 ka shumë dokumente të shkruara të lashta, por këta profesorët Murati e Bakillari nuk i lexojnë e nuk dinë gjë. Pastaj na thonë që nuk ka dokumente. Asnjë profesor në botë nuk veprn kështu, prandaj shihet që këta nuk janë prof. tamam por i kanë blerë profat. Ndryshe lajthitjet e tyre nuk spjegohen
Dibran,.- Kur Autori flet per gomarllekun ,derreri,per ata qe fluturojne me pras ne bythe ne analizat gjuhesore,e ka fjalen per ty,por nuk ta thote se i vjen zor.
Ai qe ti pretendon se eshte fjalori i Hesikut te Alexandrise,,ishte nje tabele me fjale ne shqipen tende malokare krahasuar me fjale ne Arvanitshe,krahasuar me fjale ne greqishten e re,.
Ky ishte fjalori i famshem Pellasgjisht-Homerisht-greqisht.
Ai fjalori tjeter Latinisht-Shqip ishte nje tabele me fjale ITALISHT,qe ay idjoti pretendonte se shpjegohen me gjuhen shqipe.
Psh,Foljen capitolare-e spjegonte me shqipen- kap,.
Kap ushtrine.
E para:Latinishtja nuk eshte Italishtja Shih.Lat.-Equi,,italisht -cavallo.shqip-kale.
Lat- Deubetum,shqip-det,ital-mare.
E sheh sa larg qe jane?
Ai idjoti qe ka bere shkencen e madhe me keto tabelat ne internet eshte nje tornitor me rezerva pune(as shkollen e mesme nuk e ka),quhet Roshi.Ka lexuar librin e Aristidh Koles dhe librin e Alija Izetbegovicit.
Kur gjen debila si puna jote,ja ben trute dhalle.
Edhe ti moj Lina me gjithe ato linqe e kesaj kategorie je.
Mos genje kot ti LEON.
Shiko kete shkrim te Nelson R. Cabej:
http://www.gazetadita.al/ne-rrenjet-ilire-dhe-indoeuropiane-te-gjuhes-shqipe-pj-ii/
Nelson Cabej, kushuriri i Eqrem Cabejt, e njeh fjalorin e Hesikut te Aleksandrise. Edhe Eqrem Cabej e njihte shume mire kete fjalor se edhe vet e ka permendur por vetem per disa fjale ashtu si edhe Nelson Cabej ka shkruar vetem disa fjale ilire nga ky fjalor megjithese ky fjalor shume me shume fjale ilire dhe pellazge.
Ca thua tani ti LEON?
Oh Dibrani ky Leoni eshte nje coban i kthyer ne grek qe bene propogande antishqiptare se per kete paguhet, dhe jo vetem kaq, po perdor edhe emra te ndryshem qe mos te kuptohet.
Po Lina.
Nje gje shume idioteske e ketij LEONit eshte qe ka shkruajtur ne kete komentin e tij qe ne latinisht deti gjoja quhet deubetum. Por ne latinisht deti quhet mare ashtu si edhe ne italisht. Ky LEONi eshte edhe injorant dhe keto fjale i ka marre nga nje koment i demos. Ka mundesi qe LEONi te jete demo se edhe demo te njejtat gjera si LEONi shkruan edhe menyren e shkrimit dhe fjalet te njejta i ka.
Italishtja eshte gjuha romane qe i ngjan me shume latinishtes edhe gati te gjitha fjalet jane te njejta. Kurse ky LEONi flet kot e me kot.
Edhe Wikipedia e ka fjalen arura te gjuhes homerike qe ne shqip eshte ara:
https://en.wiktionary.org/wiki/arura
Kjo fjale eshte nga fjalori i Hesikut te Aleksandrise. Ky Leoni mohon kete fjalor kaq te rendesishem per gjuhen shqipe.
Por fjalori eshte shume i lavdishem per gjuhen shqipe sepse tregon qe gjuha shqipe shkruhej ne antikitet edhe ne fjalor.
Hahaha
Dibran je shum i sakte . Ai Leoni duhet te jete Demo gomari ,
se tani po i lexoj komentet dhe kuptohet qe Leoni esht Demo
Por do thosha vetem dicka qe une kam lexuar se Cabej ne nje debat me nje linguist Italian thoshte qe Shqiptaret jane Ilire ,
nderkaq qe profesori Italian thoshte se “ Shqiptaret jane Thrakas”
Sidoqofte duhet thene se nuk jane Pellazget popullsia me e hershme ne Ballkan ,
por jane Hititet ,
sipas Enciklopedise Amerikane te Collins
Pastaj Hititet nga Ballkani emigrupan ne Azine e vogel. Nderkaq qe Pellazget erdhen nga Azia e vogel
Bravo z.Viktor.Ose je ushtar i JANULLES ose do marresh nje SHPERBLIM TE MIRE prej tij.Greqia ” E LESHTE” krijoi nga hici dhe investoi ne perhapjen dhe mbrojtjen e “SHTREMBERIMEVE HISTORIKE” fale bastardeve te shitur dhe antishqiptare si ti dhe ai MURATI.Vazhdoni dhe punoni ne DEM TE KOMBIT sepse do jeni me te “mirepaguar ” se te punoni per atdheun dhe kombin.TRADHTARE KA KUDO DHE KANE EDHE PUSHTET.
Opala, ja dhe patriotet sycelur e kapen nje anti-shqiptar te kamuflluar! Iku koha e Enverit me armiqt e popullit, erdhi koha e patriotve me flamur te grisur dhe tabelen “toke e xanun”, qe po ashtu kapin armiqt e popullit!
Si Kukuf qe je, ti je ne token e xanun, jo Shqiptaret, sa per flamurin tone kuq e zi e kane zili, ate te grisurin qe thua mbaje se eshte tuaji
Pak plehra kishim si Çabej,Topalli, por na duhet dhe ky turkoshak I ndyre…..
Po Tz.
Ca mendon ti pse nuk behej i njohur fjalori i Hesikut te Aleksandrise me aq shume fjale shqipe ne kohen e Cabejt? Pse nuk i thoshte keto te verteta kaq te rendesishme Cabej? Pse ngulte kemb kot Cabej sikur gjuha shqipe nuk shkruhej ne antikitet? Cabej i dinte shume mire keto fjalet e ketij fjalori:
https://www.youtube.com/watch?v=5LybloI4Yu8
Ca mendon ti Tz?
Shkolla Çabejane eshte ne bllok kunder te rese,nuk pranojne sudime qe vine nga Petro zheji me dishepuj,nga studiuse te tjere nga trojet jashte shqiperise.Ne kohen e Çabejit shume pak veta dining nje gjuhe te huaje ndersa sote jane 50% me nje gjuhe te huaj.Ne cdo moment ne shohim qe ne gjuhet e huaja ndeshim shume fjale shqip dhe qe shpjegohen vetem me shqipen.Vete plehra Çabej thoshe se shqipja vjen nga thellesite e kohes por ne nuk jemi te sigurt,si ka mundesi qe Çabejanet,Topalli Omari nxjerrin shqipen mbi 90%te huazuar,si ka mundesi qe Çabejanet e Albanologjise dhe gjuhesise nuk pranojne mendimin ndryshe dhe te dalin ne perplasje me te rene,Ne qoftese do te pranojne te rene duhet te hedhin poshte dipllomat dhe ti jene borxh popullit per pagat qe kane marre deri tani….
Gjuhesia eshte shkence.
Shnderrimet fonetike dhe morfollogjike ne gjuhet Indoeuropiane,jane te percaktuara.Jane si Derivatet,Integralet ne matematike.
Gjuha ka ligjet e saj.
Ka mesuar Raimond dvlonjati italisht,frengjisht..
Ka mesuar sa per te lare pjatat ne restorant,andej ku eshte…se nuk ka mesuar frengjisht si Vedat Kokona dhe Jusuf Vrioni..Ngaterron Latinishten me Italishten,se kujtojne idiotet se jane e njejta gje.
Ky nuk eshte ne gjendje te riprodhoje nje gje te sakte nga historia e re,,mbaj mend qe ngaterronte nje bisede te Stalinit me delegacionin Jugosllav me vendimet e konferences se Jaltes.Do gjykoje ky Gjuhet e lashta ketu e tre mije vjet me pare.Eshte aq i pasakte,zhurmemadh dhe genjeshtar,sa sikur ne cast te shohe nje mi,do thote eshte lepur.
Shkence eshte gjuhesia o LEON.
Prandaj ti duhet qe te mos genjesh kot sikur deti ne latinisht quhet deubetum. Sepse deti ne latinisht quhet mare. Edhe mare deti quhet edhe ne italisht.
More vesh tani?
Laudatum-lat. Lavdi-shqip, Gloria-ital
O LEON. Po ti qenke nje injorant i papare o qyq.
Fjala latine laudatum ne italisht perkthehet lode dhe jo gloria. Eshte fjale tjeter gloria dhe eshte e njejte ne italisht edhe ne latinisht. Nese ti nuk di italisht dhe latinisht atehere perdore google translator qe te kuptosh.
Ti hiqesh si i ditur por je i paditur ne gjuhesi.
Po shko or Dibran shih fjalorin Etimologjik te Gjuhes shqipe.Hape tek germa -D-.
Shume mire qe ke gjetur fjalen -lode ne italisjht.
Tek krahassimi Laudatum-Lavdi-Lode.
A e kupton qe italishtja ne shume raste eshte shume larg nga Latinishtja?Megjithese eshte nje nga bijezat e saj?
Mos fol kot o LEON. Ti nuk di italisht dhe as latinisht. Vetem nese je njorant si ty mund te thuash nje cmenduri te tille qe gjoja deubetum quhet deti ne latinisht kur deti quhet mare ne latinisht edhe ne italisht.
Ti LEON i ke thene miut lepur me keto idiotesirat qe ke shkruajtur.
Edhe eshte antishqiptare qe ke mohuar fjalorin e Hesikut te Aleksandrise dhe fjalet shqipe te tij. Pse e ben kete ti LEON? Mos je nje militant i tradhetarit Eqrem Cabej?
Fjalet laudatum dhe lode nuk jane te largeta sic thua ti.
Shqipja ka krijuar latinishten ne antikitet si gjuhe artificiale dhe prandaj i zberthen dhe i shpjegon fjalet e latinishtes.
Italishtja eshte gjuha qe i ngjan me shume latinishtes nga te gjitha gjuhet romane dhe gati te gjithe fjalet i kane te njejta. Sidomos paskajoret e foljeve me prapashteast -are, -ere dhe -ire i kane te njejta.
Ca thua per fjalorin e Hesikut te Aleksandrise?
Dibran, Lina, Leon, Nick, Akil etj. etj. të gjithë ju komentuesit këtu, qënkeni gjuhëtarët e panjohur të Shqipërisë! 🙂 Pres me padurim të lexoj studimet tuaja gjuhësore!