Si bëhet kërkesa paraprake për pension pleqërie

Kërkesa së bashku me dokumentet, paraqiten në agjencinë lokale të sigurimeve shoqërore të vendbanimit të personit që kërkon të dalë në pension

Për të siguruar në kohë të gjitha llojet e pensioneve të pleqërisë që parashikohen në ligjin për sigurimet shoqërore, personi i interesuar duhet të paraqesë kërkesë paraprake me shkrim pranë agjencisë lokale të sigurimeve shoqërore (ALSSH) ku ka vendbanimin të paktën 1 vit para se t’i lindë e drejta për përfitim. Kohë e cila është e nevojshme për kryerjen e të gjitha verifikimeve të duhura deri në marrjen e vendimit për lidhjen e përfitimit që i takon aplikuesit përkatës. Kjo kërkesë dorëzohet tek inspektori pritës sipas formularit tip të përcaktuar. Kur personi që do të fillojë procedurën e kërkesës paraprake, paraqitet për herë të parë tek inspektori pritës i ALSSH-së, ky i fundit, krahas sqarimeve ligjore, është i detyruar ta pajisë të interesuarin me formularin e dokumenteve që duhet të paraqesë për efekt të daljes në pension. Ekspertët e sigurimeve konfirmojnë se procedura e pranimit dhe e regjistrimit të kërkesës për pension nuk fillon, nëse nuk paraqiten dokumentet përjashtuese, siç janë certifikatat e gjendjes civile, certifikatat e lindjes, familjare, të martesës, vdekjes, etj.

Plotësimi i kërkesës paraprake

“Kërkesa paraprake plotësohet në ALSSH nga vetë personi ose i autorizuari prej tij me prokurë të posaçme, në prani të inspektorit pritës. Kjo kërkesë plotësohet në dy kopje, nga të cilat, kopja e parë shoqëron dosjen e dhe kopja e dytë i jepet personit. Dokumentet e nevojshme që shoqërojnë kërkesën paraprake për pension janë: fotokopje e librezës së punës, në mungesë të saj, deklaratë personale për vitet e punës, certifikatë lindjeje me fotografi, certifikatë martese për kërkueset femra”, detajohet në  rregulloren e caktimit dhe administrimit të pensioneve. Pas marrjes së kërkesave, sipas procedurave të përcaktuara, inspektori pritës ka për detyrë dhe mban përgjegjësi për informimin e të interesuarit për kohën e saktë se kur i lind e drejta për pension, si dhe procedurën që duhet ndjekur pas dorëzimit të dokumenteve paraprake, kontrollin e kërkesës dhe të dokumenteve të paraqitura, të cilat, pasi i kontrollon, i vulos dhe i nënshkruan, duke bërë kështu edhe regjistrimin e kërkesës në librin e pritjes në rubrikën “Kërkesa paraprake për pension”, dhe më pas vendosjen në kërkesë të datës së marrjes në dorëzim.

Afatet e verifikimit

Kërkesat e mbledhura më pas i dërgohen  përgjegjësit të ALSSH, i cili së bashku me strukturat e tjera përgjegjëse bëjnë verifikimet përkatëse deri në marrjen e vendimit nëse aplikuesi ka të drejtë që të përfitojë. Në drejtoritë rajonale të sigurimeve shoqërore (DRSSH), dokumentet, së bashku me kërkesat paraprake për pension, protokollohen dhe i kalohen kreut të këtij institucioni, i cili i adreson te kryetari i degës së përfitimeve. Ky i fundit pasi bën regjistrimet përkatëse i kalon dokumentet për verifikim. Afati i verifikimit në këtë rast është 30 ditë kalendarike. DRSSH-ja pritëse fillon procedurat e verifikimit. Afati për çdo rast verifikimi dhe i kthimit të përgjigjes kërkuese është 60 ditë kalendarike. Kryetari i degës së përfitimeve përgatit shkresën përcjellëse, e cila i adresohet ALSSH-së. Për rastet kur, si rezultat i verifikimeve, nuk konfirmohet vjetërsia në punë, shkresa përcjellëse e nënshkruar nga drejtori i DRSSH-së i adresohet edhe personit të interesuar, duke iu bërë e ditur nëpërmjet ALSSH-së përkatëse.

Verifikimet që kryhen

Verifikimi bëhet nga inspektorët pranë arkivës së DRSSH-së, ose në subjektet që janë duke kryer aktivitet ekonomiko-financiar. Objekt verifikimi janë dokumentet që vërtetojnë periudhën e sigurimit dhe pagën. Pensionet e pleqërisë të kategorisë së parë ose të dytë nuk mund të caktohen pa u bërë më parë verifikimi i dokumenteve të vjetërsisë në punë. Kur libreza e punës është dublikatë, pensioni nuk mund të caktohet pa u bërë më parë verifikimi. Verifikimi mund të kërkohet në çdo rast që gjykohet nga inspektori përpunues ose nga mbledhja e degës së përfitimeve në DRSSH.

Afatet i pagesës së pensionit është si vijon:

• Për pensionet e pleqërisë dhe për pensionin familjar, në rastet kur anëtari i familjes që përfiton pension është mbi moshën për punë që përcakton ligji, caktohet i përhershëm.
• Për të ardhurën shtesë për fëmijën në ngarkim dhe për kompensime të tjera që marrin edhe pensionet e pleqërisë, afati do të vendoset sipas rastit.
• Pensioni i invaliditetit deri në datën e mbarimit të afatit të caktuar të vlerësimit të aftësisë për punë, me vendim të KMCAP-it.
• Për pension familjar për jetimët, afati i pagesës caktohet deri në datën kur jetimi më i madh plotëson moshën 18 vjeç dhe për ata që janë mbi moshën 18 vjeç e vazhdojnë shkollën, deri në një muaj pas datës së fillimit të vitit të ri shkollor, por në asnjë rast më shumë se data e mbushjes të moshës 25 vjeç.
• Për të ardhurën shtesë për fëmijën në ngarkim, për personat që përfitojnë pension invaliditeti të plotë, sipas nenit 35 të ligjit nr.7703, datë 11.5.1993 “Për sigurimet shoqërore në Republikën e Shqipërisë”, i ndryshuar, vendoset data e plotësimit të moshës 18-vjeçare të fëmijës më të rritur.

Rastet veprohet me pezullim të pensionit

• Pezullimi i pensionit bëhet në çdo kohë gjatë së cilës është duke u përfituar pensioni dhe mbi bazën e fakteve që cenojnë legjitimitetin e tij.
• Pezullimi bëhet: në rastet kur Drejtori i Përgjithshëm i ISSH-së dhe drejtori i DRSSH-së kanë fakte ose sinjalizime, kanë të drejtë të pezullojnë pensionin, mbi bazën e kontrolleve ose rikontrolleve të urdhëruara prej tyre.
• Kur nga auditimi i dosjes nga auditi i ISSH-së dhe auditi i DRSSH-së rezulton që pensioni është caktuar në kundërshtim me dispozitat ligjore, vendimet, udhëzimet dhe rregulloret në fuqi.
• Kur dosja kërkohet për shqyrtim në KMCAP-epror.
• Kur pensioni nuk tërhiqet për një periudhë mbi një vit. Në këtë rast mund të hartohet edhe urdhërmbyllje e urdhërpagesës.
• Pezullimi i pensionit bëhet për aq kohë sa kërkohet për verifikimin për faktet që kanë dalë deri në nxjerrjen e urdhrit për mbylljen e pensionit ose urdhrit për pagesën e tij.
• Kur merret vendim për mbylljen e pensionit, atëherë përpilohet urdhërmbyllja e pensionit sipas procedurave të përcaktuara më lart.
• 5Urdhri i pezullimit të pensionit i dërgohet qendrës paguese nga dega e financës.
• Njoftohet personi i interesuar për pezullimin e pensionit. Me marrjen e njoftimit, personi i interesuar paraqitet në DRSSH dhe nga inspektori përpunues hartohet procesverbal për shkaqet e pezullimit. Me plotësimin e dokumenteve në bazë të procesverbalit, fillon rishqyrtimi i pensionit sipas procedurave të përcaktuara në këtë rregullore.
• Inspektori përpunues, përveç llogaritjes së pensionit sipas procedurave më lart, llogarit edhe masën e pensionit, bën diferencat midis masës së përfituar dhe shumës që duhet të kthejë dhe ia paraqet degës së financës për sistemim e kontabilizim të veprimeve kontabël dhe arkëtimin e tyre.

p.k/ dita